SpaceX koinotda sunʼiy intellekt uchun maʼlumotlar markazlarini ishga tushiradi

Ilon Mask boshchiligidagi SpaceX kompaniyasi global texnologik infratuzilmani yangi bosqichga olib chiqishni rejalashtirmoqda. Kompaniya 2025-yildan boshlab Yer orbitasiga sunʼiy intellekt (AI) tizimlariga xizmat koʻrsatuvchi ilk maʼlumotlar markazlarini (data-center) uchirishni boshlaydi. Bu loyiha nafaqat hisoblash quvvatlarini oshirish, balki Yer resurslarini tejash borasida ham inqilobiy qadam boʻlishi kutilmoqda. Bu haqda Ixbt.com xabar beradi.

SpaceX rahbari Texas gubernatori Greg Ebbot bilan suhbatda ushbu strategik rejaning tafsilotlarini ochiqladi. Uning soʻzlariga koʻra, kelasi yili ilk sinov sunʼiy yoʻldoshlari koinotga yoʻllanadi, 2027-2028-yillarga kelib esa ushbu jarayon keng koʻlamli tus oladi. Bu orqali koinotda sunʼiy intellekt vazifalarini bajaruvchi ulkan hisoblash tarmogʻi shakllantiriladi.

Yer resurslarini asrash va Starmind loyihasi

Ilon Maskning taʼkidlashicha, hisoblash quvvatlarini koinotga koʻchirishning asosiy sabablaridan biri — Yer yuzasidagi cheklangan resurslardir. Maʼlumotlar markazlari juda katta miqdorda elektr energiyasi va sovutish uchun suv talab qiladi. Koinotda esa bu ehtiyojlarni quyosh energiyasi va vakuum sharoitidagi tabiiy sovutish tizimlari orqali qondirish mumkin. Bu esa sayyoramiz ekologiyasiga salbiy taʼsirni kamaytiradi.

Ushbu tashabbus SpaceX tomonidan ishlab chiqilayotgan Starmind loyihasining bir qismidir. Starmind — bu sunʼiy intellekt algoritmlarini qayta ishlashga ixtisoslashgan dunyodagi eng yirik orbital infratuzilmaga aylanishi kerak.ixbt.com maʼlumotiga koʻra, mazkur loyiha doirasida koinotdagi hisoblash quvvatlari Starlink sunʼiy yoʻldoshlari bilan integratsiya qilinishi ham ehtimoldan xoli emas.

Yangi zavod va ishlab chiqarish quvvati

Rejalarni amalga oshirish uchun SpaceX hozirda maydoni 1 million kvadrat metrga teng boʻlgan ulkan zavod qurilishini davom ettirmoqda. Ushbu korxonada aynan sunʼiy intellektga moʻljallangan yangi avlod sunʼiy yoʻldoshlari ishlab chiqariladi. Shunisi qiziqki, Maskning fikricha, bunday orbital data-centrlarni loyihalash va yigʻish hozirgi Starlink aloqa sunʼiy yoʻldoshlariga qaraganda ancha osonroq kechadi.

Oʻzbekistonlik foydalanuvchilar va mahalliy texnologik hamjamiyat uchun bu yangilik koinot texnologiyalari va sunʼiy intellektning oʻzaro bogʻliqligi nuqtai nazaridan muhimdir. Agar loyiha muvaffaqiyatli amalga oshsa, kelajakda ChatGPT kabi murakkab tizimlar yoki NVIDIA chiplari asosidagi hisoblash jarayonlari bevosita orbitaning oʻzida amalga oshirilishi mumkin. Bu esa maʼlumotlarni uzatish tezligini oshirib, global raqamli iqtisodiyotga yangi surʼat bagʻishlaydi.