Apple kompaniyasi OpenAI ustidan sudga shikoyat qildi: Maxfiy maʼlumotlar oʻgʻirlangan

Texnologiya olamining ikki giganti — Apple va OpenAI oʻrtasida jiddiy huquqiy nizo kelib chiqdi. Apple korporatsiyasi sunʼiy intellekt sohasida yetakchi boʻlgan OpenAI kompaniyasini tijorat sirlarini oʻgʻirlash va maxfiy maʼlumotlarni noqonuniy qoʻlga kiritishda ayblab, sudga murojaat qildi. Daʼvoga koʻra, OpenAI Apple kompaniyasining sobiq xodimlarini oʻziga ogʻdirib olish orqali hali eʼlon qilinmagan mahsulotlar haqidagi muhim texnik hujjatlarni qoʻlga kiritgan. Bu haqda Techcrunch.com xabar beradi.

Apple taqdim etgan hujjatlarda aytilishicha, kompaniyaning sobiq tizim muhandisi Chang Liu ishdan ketganidan soʻng, Apple tarmogʻidagi kamdan-kam uchraydigan va avval maʼlum boʻlmagan xatolikdan (bug) foydalangan holda maxfiy fayllarni yuklab olgan. Ushbu zaiflik "nol kunlik" (zero-day) toifasiga kiradi, yaʼni Apple muhandislari uni tuzatishga ulgurmaslaridan turib, sobiq xodim undan gʻarazli maqsadlarda foydalanishga muvaffaq boʻlgan.

Maxfiy loyihalar va texnik oʻgʻrilik

TechCrunch nashri xabariga koʻra, Chang Liu OpenAI kompaniyasida ish boshlaganidan keyin bir necha hafta davomida Apple tarmogʻiga ulanib turgan. U oʻnlab apparat vositalariga oid hujjatlarni, jumladan, hali bozorga chiqmagan mahsulotlarning muhandislik taqdimotlari, texnik spetsifikatsiyalari va loyiha maʼlumotlarini oʻzlashtirgan. Apple server jurnallarini tekshirish natijasida faqat Liu ushbu xatolikdan foydalangani aniqlangan.

Shuningdek, daʼvoda keltirilishicha, Liu nafaqat tizim xatosidan foydalangan, balki oʻzining tanishi va oʻsha paytda hali Apple xodimi boʻlgan Yu-Ting Pengning ishchi noutbugidan ham ruxsatsiz foydalangan. Keyinchalik Peng ham Apple’dan ketib, OpenAI jamoasiga qoʻshilgan. Bu holat OpenAI tomonidan Apple’ning ichki maʼlumotlarini tizimli ravishda yigʻishga urinish sifatida baholanmoqda.

Apple vakillarining soʻzlariga koʻra, sobiq xodim oʻziga berilgan ishchi noutbukni ham qaytarmagan va u orqali kompaniyaning bulutli saqlash omborlariga kirishga uringan. 2024-yilning fevral oyida Liu Apple’ning muhandislik fayllari va loyiha hujjatlari saqlanadigan ichki tarmogʻiga kirishga qayta-qayta harakat qilgani qayd etilgan.

Xavfsizlik tizimidagi zaif nuqtalar

Ushbu voqea yirik texnologik korporatsiyalar uchun xodimlarning ishdan ketish jarayonida maʼlumotlar xavfsizligini taʼminlash naqadar qiyin ekanligini yana bir bor koʻrsatdi. Odatda, xodim ishdan boʻshashi bilan uning barcha ruxsatnomalari bekor qilinishi shart. Biroq, kutilmagan dasturiy xatoliklar yoki inson omili sababli maxfiy maʼlumotlar begona qoʻllarga tushib qolishi xavfi doim saqlanib qoladi.

Hozirda Apple ushbu xatolikni toʻliq bartaraf etganini va barcha ruxsatsiz kirish nuqtalarini yopganini maʼlum qildi. OpenAI hozircha ushbu ayblovlar yuzasidan rasmiy munosabat bildirmadi. Mazkur sud jarayoni nafaqat ikki kompaniya oʻrtasidagi munosabatlarga, balki butun Silikon vodiysidagi kadrlar almashinuvi va intellektual mulkni himoya qilish qoidalariga jiddiy taʼsir koʻrsatishi kutilmoqda.