SpaceX Kanaveral burnida dunyodagi eng baland Mechazilla minorasini qurib bitkazdi

Ilon Mask boshqaruvidagi SpaceX kompaniyasi koinotni zabt etish yoʻlida yana bir muhim qadamni tashladi. Florida shtatidagi Kanaveral burnida joylashgan LC-37A maydonchasida insoniyat tarixidagi eng yirik Starship raketasi uchun moʻljallangan ulkan start minorasi — Mechazilla qurilishining asosiy bosqichi yakunlandi. Ushbu inshoot nafaqat oʻlchami, balki raketalarni havoda tutib olish texnologiyasi bilan ham koinot sanoatida inqilob yasashi kutilmoqda. Bu haqda Ixbt.com xabar beradi.

Maʼlumotlarga koʻra, quruvchilar konstruksiyaning toʻqqizinchi va oxirgi modulini muvaffaqiyatli oʻrnatishgan. Shu bilan minoraning vertikal yigʻish ishlari oʻz yakuniga yetdi. Ushbu jarayonni tasvirga olgan Julia Bergeron minoraning loyihaviy balandligiga yetganini tasdiqladi. Endilikda ushbu metall konstruksiya koinot markazining eng koʻzga koʻringan obʼyektlaridan biriga aylandi.

Dunyoning eng qudratli krani yordamida bunyod etilgan inshoot

Mechazilla minorasini qurish uchun oddiy texnikalar yetarli boʻlmadi. ixbt.com nashrining xabar berishicha, ushbu loyihada Germaniyada ishlab chiqarilgan va dunyodagi eng kuchli hisoblangan Liebherr LR 13000 gusenitsali krani qoʻllanilgan. Mazkur texnika 3000 tonnagacha boʻlgan yukni koʻtarish quvvatiga ega boʻlib, minoraning ogʻir modullarini aniqlik bilan joylashtirish imkonini berdi.

Qurilish ishlari juda qisqa muddatlarda va yuqori surʼatlarda olib borildi. Minoraning asosiy qismlari yigʻib boʻlingan boʻlsa-da, SpaceX oldida hali murakkab texnik vazifalar turibdi. Endi mutaxassislar minoraga maxsus mexanik "qoʻllar" (chopsticks) va raketaga xizmat koʻrsatish tizimlarini oʻrnatishlari lozim. Bu uskunalar Starship tizimini uchirish va qayta qoʻndirish jarayonida hal qiluvchi rol oʻynaydi.

Starship tizimining kelajagi va yangi sinovlar

Ilon Maskning taʼkidlashicha, SpaceX navbatdagi parvoz vaqtida Starship tizimining yuqori pogʻonasi — Shipʼni aynan mana shu Mechazilla minorasidagi mexanik tutqichlar yordamida havoning oʻzida tutib olishga harakat qiladi. Bu usul raketalarni qayta ishlatish samaradorligini keskin oshiradi va parvozlar orasidagi vaqtni qisqartiradi.

Starship loyihasining muvaffaqiyati nafaqat SpaceX, balki butun dunyo koinot tadqiqotlari uchun muhimdir. Chunki ushbu raketa kelajakda Oyni oʻzlashtirish va Marsga insonlarni yetkazish uchun asosiy transport vositasi boʻlishi rejalashtirilgan. Minoraning qurib bitkazilishi Kanaveral burnidagi 37A majmuasini toʻliq quvvat bilan ishga tushirishga yaqinlashtirmoqda.

Hozirda SpaceX oʻzining 13-sinov parvozi natijalarini tahlil qilmoqda va yangi minora imkoniyatlarini amalda sinab koʻrishga tayyorgarlik koʻrmoqda. Oʻzbekistonlik texnologiya ixlosmandlari uchun ham ushbu yangiliklar qiziqarli, sababi Starlink va Starship kabi loyihalar global internet va koinot logistikasini butunlay oʻzgartirib yuborish salohiyatiga ega.