«Шаҳарсозлик реновацияси тўғрисида»ги янги қонун расман қабул қилинди
Мамлакатимизда аҳоли учун шинам ва хавфсиз яшаш шароитларини яратиш, шаҳарларимиз қиёфасини замонавий меъморчилик андозалари асосида янгилаш борасидаги ислоҳотлар навбатдаги муҳим ҳуқуқий пойдеворга эга бўлди. Кўпчилик юртдошларимиз ва мулк эгалари томонидан катта қизиқиш билан кутилаётган «Шаҳарсозлик реновацияси тўғрисида»ги қонун расман қабул қилинди. Адлия вазирлиги томонидан эълон қилинган ушбу янги ҳужжат эскирган уй-жойлар ўрнида замонавий мажмуалар барпо этиш ва бу жараёнда фуқароларнинг ҳақ-ҳуқуқларини давлат томонидан кафолатли ҳимоя қилиш тартибларини аниқ белгилаб беради.
Янги қонунга биноан, бирор-бир ҳудудда шаҳарсозлик реновациясини дастурларини ҳаётга татбиқ этиш учун қуйидаги омиллар асосий мезон сифатида хизмат қилади:
Маълум бир маҳалла ёки ҳудудда жойлашган турар жойлар (уйлар) ҳамда нотурар биноларнинг маънан ва жисмонан эскирганлиги, инсонлар яшаши ҳамда ундан фойдаланиш учун мутлақо яроқсиз бўлиб, авария ҳолатига келиб қолганлиги;
Мавжуд вазиятнинг ўша ерда истиқомат қилувчи аҳолининг кундалик ва ижтимоий ҳаётига, хавфсизлигига жиддий салбий таъсир кўрсатаётганлиги.
Реновация қандай шаклларда амалга оширилади?
Ҳужжатда қайд этилишича, шаҳарсозликни янгилаш ва қайта қуриш ишлари уч хил асосий турда олиб борилиши мумкин. Биринчиси — мавжуд бино ёки иншоотнинг бош конструктив асослари ҳамда таянч тизимларини ўзгартирмаган ҳолда уни чуқур реконструкция қилиш (модернизациялаш). Иккинчиси — мутлақо яроқсиз биноларни бутунлай бузиш ва бўшаган ер майдонида айнан ўша тоифадаги замонавий янги объектни барпо этиш. Учинчиси эса — аҳоли дам олиши учун яшил ҳудудлар, хиёбонлар ва бошқа махсус ижтимоий зоналарни ташкил этишдир.
Мазкур жараёнларни бошлаш бўйича таклифлар нафақат давлат идоралари, балки ўша мулкка эгалик қилувчи ҳуқуқ эгаларининг ўзлари ёки лойиҳага сармоя киритиш истагида бўлган учинчи шахслар (инвесторлар) ташаббуси билан ҳам ўртага ташланиши мумкин. Шунингдек, ислоҳотларни молиявий қўллаб-қувватлаш мақсадида Вазирлар Маҳкамаси, Қорақалпоғистон Республикаси Вазирлар Кенгаши, вилоятлар ва Тошкент шаҳар ҳокимликлари ҳузурида махсус жамғармалар тузилади.
Мулкдорлар ҳуқуқи: Очиқ муҳокама ва 4/5 қисмнинг розилиги
Қонуннинг энг эътиборли ва аҳоли учун қувонарли жиҳати мулкдорларнинг манфаатлари олий даражада ҳимояланганидадир. Эндиликда реновация лойиҳасининг дастлабки концепцияси ишлаб чиқилгач, 2 ой давомида мулк эгалари билан албатта очиқ ва шаффоф муҳокамалар ўтказилади. Энг муҳими, бирор-бир бино ёки уйни реновация дастурига киритиш учун ўша объектдаги барча мулкдорларнинг камида 4/5 қисмининг (80 фоизининг) нотариал тартибда тасдиқланган ёзма розилигини олиш мажбурий шарт этиб белгиланди. Бу эса фуқароларнинг хоҳиш-истакларисиз ҳеч қандай мажбурий бузишлар бўлмаслигидан далолат беради.
Лойиҳа давомида уй ва бино эгалари ўз хоҳишларига кўра кафолатланган компенсация олишлари ёки янги қурилишда тўғридан-тўғри ҳисса қўшувчи (шерик) сифатида иштирок этишлари мумкин. Давлат томонидан таклиф этиладиган компенсациялар қуйидаги қатъий кетма-кетликда амалга оширилади:
Энг аввало, реновация олиб борилаётган ўша ҳудуднинг ўзида янги қуриладиган замонавий турар жой ёки нотурар объектни мулк сифатида бериш;
Агар бунинг иложи бўлмаса ёки фуқаро истамаса, шаҳарнинг бошқа қулай ҳудудидан худди шундай тоифадаги кўчмас мулкни тақдим этиш;
Мулкдор хоҳлаган тақдирда, бино қийматини тўлиқ пул маблағлари (товон пули) шаклида тўлаб бериш;
Томонлар ўртасидаги ўзаро келишув битимида назарда тутилган бошқа қулай шакллар.
Мазкур тарихий ва муҳим қонун расмий равишда эълон қилинган кундан бошлаб 6 ойлик муддат ўтганидан кейин қонуний кучга киради ва амалиётга тўлиқ жорий этилади.
Юртимиздаги энг сўнгги уй-жой ислоҳотлари, шаҳарсозликдаги янгиликлар, мулкдорлар учун яратилаётган ҳуқуқий имтиёзлар ва кундалик ҳаётимизга оид энг ишончли, эксклюзив хабарларни ҳамиша Замин саҳифаларида биз билан биргаликда кузатиб боринг!
Изоҳлар 0
…