Украинадаги уруш майдонидан ўта хавотирли ва кескин хабарлар келишда давом этмоқда. Якшанбага ўтар кечаси Россия қўшинлари уруш бошланганидан буён Украина пойтахти Киев ва унинг атрофидаги ҳудудларга энг кучли ва вайронкор ҳаво ҳужумларидан бирини уюштирди. Бу галги ҳужум кўлами ва ишлатилган қуроллар турига кўра аввалгиларидан тубдан фарқ қилди — тинч аҳоли яшайдиган шаҳар устига юзлаб дронлар ва замонавий ракеталар ёмғири ёғдирилди.
Украина расмий манбаларининг хабар беришича, ушбу даҳшатли кечада пойтахт осмонида фақатгина ядровий қурол ишлатилмади, холос. Қалтис вазият тафсилотлари ва дунё ҳамжамиятининг бунга муносабатини таҳлил қиламиз.
Киев осмонидаги ваҳимали қуроллар арсенали
Бу галги ҳужумда Россия ўзининг энг замонавий ва товушдан тез учадиган қуролларини намойиш қилди. Ҳаво ҳужуми давомида «Кинжал», «Искандер», «Циркон» каби ваҳимали ракеталар билан бир қаторда, Путиннинг фахри ҳисобланган янги «Орешник» баллистик ракетасидан ҳам фойдаланилган.
Маълумотларга кўра, ушбу ракета Киев вилоятининг Белая Церковь туманига келиб тушган. Қаттиқ зарба оқибатида оддий гаражлар ва аҳоли мулкига жиддий зиён етган. Ижтимоий тармоқларда эса маҳаллий аҳоли «Ракета Саша амакининг машина таъмирлаш гаражига тушибди, демак барча стратегик қарорларни шу амаки қабул қилар экан-да», дея аччиқ ҳажв билан видеолар тарқатишмоқда. Украина нашрлари эса ўша кечаси аслида иккита «Орешник» отилгани, бироқ улардан бири йўлдан адашиб, Россиянинг ўзи назорат қилаётган ҳудудга қулаганини даъво қилмоқда.
Ҳужумнинг асл сабаби ва вайронгарчиликлар
Россия Мудофаа вазирлиги ушбу ёппасига зарбаларни гўёки «украинларнинг талабалар турар жойига қилган ҳужумига жавоб» деб атаётган бўлса-да, экспертлар буни Москвага уюштирилган кенг кўламли дрон ҳужумлари учун навбатдаги реванш сифатида баҳолашмоқда.
Кўрилган талафотлар кўлами:
Инфратузилма: Киевнинг ўнлаб ҳудудларида кучли портлашлар содир бўлди. Зарбалар оқибатида сув таъминоти иншоотлари, ижтимоий объектлар, мактаблар ва бозорлар зарар кўрди.
Маданий мерос: Отишмалар оқибатида Украина Миллий санъат музейи ва Киев опера театри биноларига ҳам шикаст етган.
Тезкор ҳимоя: Украин ҳарбийлари Эрон дронларини уриб тушириш ҳадисини олишгани сабабли «мопед»лар катта зарар етказа олмаган, бироқ баллистик ракеталарни қайтаришда ҳаво ҳужумидан ҳимоя тизимларидаги снарядлар етишмовчилиги панд берган.
«Қарор қабул қилиш марказлари» нишондами?
Россия Ташқи ишлар вазирлиги ва тизим расмийлари Москванинг тоқати тоқ бўлганини ва бундан буён зарбалар тўғридан-тўғри «қарор қабул қилинадиган марказларга», жумладан Зеленский офиси жойлашган ҳудудларга берилиши мумкинлигини анонс қилди. Кремль хориж фуқароларини Киевни зудлик билан тарк этишга, маҳаллий аҳолини эса ҳарбий объектлардан узоқроқ туришга чақирди.
Россиядаги уруш тарафдорлари ва Дмитрий Медведев каби сиёсатчилар ушбу аёвсиз ҳужумларни катта қувонч билан қаршилаб, зарбаларни янада кучайтиришни талаб қилишмоқда. Бироқ, кўплаб сиёсий шарҳловчиларнинг фикрича, бундай важоҳатли бомбардимонлар аслида Россиянинг фронт чизиғида ишлари у қадар юришмаётганидан далолат беради. Чунки фронтда дронлар сабабли тезкор илгарилаш қийинлашгач, Путин яна ваҳимали ракеталар орқали қўрқитиш тактикасига ўтган бўлиши мумкин.
Халқаро майдондаги ожизлик ва янги воқелик
Энг ачинарлиси, ушбу даҳшатли ҳужумларга дунё ҳамжамияти сезиларли реакция билдира олмаяпти. АҚШда ҳокимият тепасига келган Трамп маъмурияти Яқин Шарқ ва Эрон муаммолари билан банд бўлиб, Россияга нисбатан нефть соҳасидаги айрим чекловларни юмшатди. Бу эса нефть нархи кўтарилган бир пайтда Россия бюджетига миллиардлаб қўшимча даромад олиб келмоқда. Европа эса АҚШ билан муносабатлар совуқлашгани сабабли Кремлга қарши кескин чоралар кўришга ожизлик қиляпти.
Бугунги кунда дунёда халқаро ҳуқуқ нормалари деярли ўз кучини йўқотгандек таассурот уйғотмоқда. Кимнинг кучи ва қуроли кўп бўлса, ўша хоҳлаган ишини қилаётган тизимсиз замон юзага келди. Вазиятнинг бундай тус олиши Украинани ўз кучи ва чекланган имкониятлари билан ёлғиз қолдирмоқда. Мудҳиш урушнинг алангаси қачон ва қандай сўниши эса ҳанузгача номаълум бўлиб қолмоқда.
“Zamin”ни Telegram'да ўқинг!
