1 сентябрдан биринчи қаватдаги хонадонлар бўйича қоида ўзгарадими?

Кўп қаватли уйларнинг биринчи қаватида жойлашган хонадон эгалари учун муҳим хабар тарқалмоқда. Унда 2026 йил 1 сентябрдан бошлаб биринчи қаватдаги хонадонларни нотурар жойга ўтказиш тақиқланиши айтилган.

Агар бу маълумот тасдиқланса, бундай хонадонни дўкон, офис ёки бошқа тижорий мақсадларда фойдаланиш учун нотурар тоифага ўтказиш имконияти чекланади.

Бироқ мазкур тақиқни жорий этувчи 2026 йил 1 сентябрдан кучга кирадиган расмий норматив ҳужжатни очиқ расмий манбалардан тасдиқлаш имкони бўлмади. Шунинг учун хабарни ҳозирча қатъий қонун сифатида эмас, текширишни талаб қиладиган маълумот сифатида қабул қилиш тўғри бўлади.

Амалдаги тартиб қандай?

Амалдаги қоидаларга кўра, кўп қаватли уйдаги турар жойни нотурар жойга ўтказиш муайян шартлар асосида амалга оширилади.

Хусусан, расмий маълумотларда нотурар жойга ўтказиладиган хонадон уйнинг қуйи қаватида жойлашган бўлиши кераклиги кўрсатилган.

Тошкент шаҳар ҳокимлиги маълумотида ҳам хонадонни нотурар жойга ўтказиш тижорий фаолият ёки бошқа қонуний мақсадлар учун амалга оширилиши мумкинлиги қайд этилган.

Нотурар жойга ўтказиш учун нима талаб қилинади?

Амалдаги тартибда бир қатор талаблар мавжуд. Жумладан:

• хонадон қуйи қаватда жойлашган бўлиши;

• алоҳида кириш эшигини ташкил қилиш имконияти бўлиши;

• бино авария ҳолатида бўлмаслиги;

• қайта жиҳозлаш бошқа шахсларнинг ҳуқуқ ва қонуний манфаатларини бузмаслиги.

Ушбу талаблар расмий ҳуқуқий маълумотларда келтирилган.

Дўкон қилиш учун хонадонни ўзгартириш мумкинми?

Ҳозирги тартибда белгиланган талабларга жавоб берадиган биринчи қаватдаги хонадонни қонунчиликда белгиланган тартибда нотурар жойга ўтказиш имконияти мавжуд. Нотурар жойлардан тадбиркорлик фаолияти учун фойдаланишга ҳам қонун доирасида рухсат берилади.

Шунинг учун «1 сентябрдан барча биринчи қават хонадонларини нотурар жойга ўтказиш бутунлай тақиқланади», деган хулосани расмий ҳужжат билан тасдиқламасдан тарқатишга шошилмаслик керак.

Хонадон эгалари нимани билиши керак?

Энг муҳим жиҳат — биринчи қаватдаги хонадоннинг ўзи автоматик равишда дўкон ёки офисга айланмайди. Бунинг учун белгиланган тартибда рухсат ва тегишли талабларга риоя қилиш зарур.

Ҳозирча эса 1 сентябрдан янги тақиқ кучга кириши ҳақидаги хабарни расмий манба тасдиқлагани аниқ эмас.

Шу сабабли хабарни «янги қонун қабул қилинди» деб тарқатмаслик керак ва қачонки расмий ҳужжат эълон қилинганидан кейин унинг аниқ талаблари ва истисноларини ёритиш мақсадга мувофиқ бўлади.