Универсал сунъий интеллект моделлари автомобил бошқарувида синовдан ўтказилди

Йиллар давомида олиб борилган ишланмалар ва улкан сарф-харажатларга қарамай, замонавий автоном автомобиллар ҳали ҳам нисбатан содда вазиятларда кутилмаган қийинчиликларга дуч келмоқда. ixbt.com маълумотига кўра, улар йўл ўртасида тўхтаб қолиш, тўсиқларга урилиш, таъмирлаш участкаларида адашиш ёки сув босган қатнов қисмини танимаслик каби ҳолатларга дуч келади. Шу муносабат билан олимлар аслида автомобилни бошқариш учун махсус яратилмаган универсал сунъий интеллект моделлари бундай вазифани уддалай олишини текшириб кўришга қарор қилишди. Бу ҳақда Ixbt.com хабар беради.

Ўтказилган ноёб тажриба давомида мутахассислар ҳақиқий Toyota Corolla автомобилига уланган компьютерга OpenAI томонидан ишлаб чиқилган ГПТ-6 Astra, xAI тизимининг Grok 4.6 ҳамда Anthropic компаниясининг Claude Fable 5.1 моделларини ўрнатишди. Ноутбук машинага ГПС маълумотлари ва ғилдираклар ҳолати каби автомобил параметрларини узатиб турган, модел эса ўз навбатида рул, газ ҳамда тормоз бўйича бошқарув буйруқларини қайтарган. Автомобил ичида ўтирган инсон фақат тормоз педалини назорат қилган, бироқ машинани бошқармаган.

Синов натижалари ва асосий муаммолар

Тажриба давомида моделнинг вазифаси конуслар ёрдамида белгилаб қўйилган автотураргоҳ маршрутини мустақил равишда босиб ўтишдан иборат эди. Бироқ амалдаги натижалар ишончли ҳайдашдан анча йироқ бўлиб чиқди. Синов натижаларига кўра, фақатгина ГПТ-6 Astra траекторияни тўлиқ босиб ўта олди — бу иккинчи уринишда ва 5 дақиқа давомида амалга оширилди. Бунда машина соатига атиги 0,94 миля (1,5 км/соат) тезликда ҳаракатланиб, 150 метрдан кам масофани босиб ўтди. Қолган моделларнинг аксарияти ҳатто биринчи бурилишни ҳам уддалай олмади.

Муаллифларнинг баҳолашича, асосий муаммо фазовий идрок этиш билан боғлиқ бўлган. Моделлар қайси йўл диагонал конуслар қаторининг қайси томонида жойлашганини нотўғри аниқлаган. Хусусан, Grok биринчи уринишдан сўнг автомобил камера тасвиридан кўра кенгроқ бўлиб чиққанини ва машина олдидаги фазони нотўғри талқин қилганини очиқ эътироф этган. Шунга қарамай, ушбу тажриба замонавий универсал моделларни илк бор реал автомобилни мустақил бошқаришга мажбурлашдаги сезиларли қадам бўлди.

Иқтисодий ва хавфсизлик чекловлари

Мутахассислар ҳозирги универсал моделлар жуда паст тезликда бўлса-да, ҳақиқий машинани бошқариш вазифаларини бажаришга қодирлигини таъкидлашмоқда. Бироқ олинган натижалар хавфсизликни таъминлаш, хулқ-атворни белгиланган чекловларга мослаштириш ва текширув усуллари устида ҳали кўп ишлаш кераклигини кўрсатди. Жумладан, жуда паст тезликдаги ҳаракатнинг ўзи ҳам тадқиқотчилар учун қимматга тушди.

Те Регистер ҳисоб-китобларига кўра, тўлиқ босиб ўтилган битта тест қочиши учун тадқиқотчилар тахминан 6,6 миллион токенни қайта ишлашга 7,74 доллар сарфлашган. Бу оддий автомобилга сарфланадиган ёқилғи қийматидан тахминан 500 марта кўп демакдир. Автоном транспорт учун бу муҳим чеклов ҳисобланади, чунки тил модели вазифани бажариши мумкин, бироқ унинг ҳисоблаш харажатлари оддий сафар иқтисодиётига мутлақо мос келмайди.

Қизиғи шундаки, моделларнинг айримлари умуман машина бошқарувини ўз қўлига олишни истамаган. Муаллибларнинг сўзларига кўра, айниқса ГПТ-6 Astra бўш тураргоҳда ва қатъий тезлик чекловларида ҳам хавфсизлик мулоҳазаларини рўкач қилиб, бошқарувдан бир неча бор бош тортган. Тадқиқотчилар сўровларни ўзгартириб кўришганига қарамай, моделларнинг баъзилари ҳақиқий машина олдида турганини англаб, уни бошқаришни рад этишда давом этган.