Rossiyaning eng katta magʻlubiyatlaridan biri...
Ukraina prezidenti Volodimir Zelenskiyning Rossiya gazining Ukraina orqali Yevropaga tranzitini toʻxtatilishi boʻyicha fikrlari, Rossiyaning energiya resurslariga qaramlikni qurol sifatida qoʻllash siyosatiga qarshi muhim siyosiy qadam sifatida baholanmoqda. Bu holat nafaqat geosiyosiy, balki energetika bozorlarida ham jiddiy oʻzgarishlarni boshlagani bilan ahamiyatlidir.
Zelenskiyning asosiy nuqtalari quyidagilardan iborat:
1, Rossiyaning yirik magʻlubiyati:
Ukraina orqali Rossiya gazining Yevropaga tranziti 0 darajaga tushdi. Ilgari bu koʻrsatkich 130 milliard kub metrdan ziyodni tashkil etgan.
«25 yildan koʻproq vaqt oldin Putinga Rossiyada hokimiyat berilganida, Ukraina hududi orqali Yevropaga yillik gaz yetkazib berish hajmi 130+ milliard kub metrni tashkil etgan edi. Bugungi kunda Rossiya gazining tranziti 0 ga teng», dedi Zelenskiy.
2, Energetika shantajiga qarshi kurash:
Rossiya oʻz energiya resurslarini siyosiy qurol sifatida ishlatishga urinishlari tufayli Yevropaning asosiy bozoridan mahrum boʻldi.
Ukraina prezidenti ta'kidlaganidek, Rossiya energiya resurslarini qurolga aylantirishi va sheriklarini bema'ni energiya shantaji qilishi tufayli eng jozibali va geografik jihatdan qulay bozordan mahrum boʻldi.
3, Yevropaning moslashuvi:
Zelenskiy Yevropa davlatlarining Rossiya gaziga boʻlgan qaramlikdan qutulishga muvaffaqiyatli moslashayotganini ta'kidladi.
«Holatdan kelib chiqib, Yevropa davlatlarining mutlaq koʻpchiligi bu kabi oʻzgarishlarga muvaffaqiyatli moslashdi... Biz yevropalik ba'zi siyosatchilarning vahimasiga sabr bilan turib berishimiz kerak, ular shaffof energetika siyosati oʻrniga Moskva bilan mafiozi sxemalarini afzal koʻradi», dedi Zelenskiy.
4, Amerikaning roli va kelajak umidlari:
Zelenskiy, AQSh tomonidan qoʻllab-quvvatlanayotgan loyihalar va yangi manbalar bilan Yevropaga gaz yetkazib berish hajmi oshishiga umid bildirdi.
Ukraina rahbari, shuningdek, Amerikaning yangi saylangan prezidenti Donald Tramp aytganidek, Yevropaga gaz yetkazib berish hajmi oshishiga katta umid bildirdi. Zelenskiyning qoʻshimcha qilishicha, «Hamkorlik va bozordagi hamkorlarning maksimal takliflari narxlarni yanada qulay qiladi».
5, Ukrainaning milliy xavfsizligi:
Ukraina Rossiyaning gaz tranzitiga oid shartnomani uzaytirmaslik qaroriga milliy xavfsizlik nuqtai nazaridan yondashdi.
Ukraina prezidentining ishonchi komilki, bozorda Yevropaning haqiqiy hamkorlaridan gaz qancha koʻp boʻlsa, Yevropaning Rossiyaga energiya qaramligining soʻnggi salbiy oqibatlari shunchalik tez yengib chiqiladi.
Ushbu oʻzgarishlarning ahamiyati:
Mazkur voqea nafaqat energetika, balki geosiyosiy kuchlar muvozanatiga jiddiy ta'sir koʻrsatishi kutilmoqda.
2025 yil 1 yanvar kuni Ukraina oʻzining gaz transporti tizimi orqali Rossiya tabiiy gazini Yevropaga yetkazishni rasman toʻxtatdi. Ukraina «Gazprom» bilan tuzilgan shu mazmundagi shartnomani uzaytirmadi, bu milliy xavfsizlik manfaatlaridan kelib chiqqan holda qilingani ta'kidlanmoqda.
Zelenskiyning asosiy nuqtalari quyidagilardan iborat:
1, Rossiyaning yirik magʻlubiyati:
Ukraina orqali Rossiya gazining Yevropaga tranziti 0 darajaga tushdi. Ilgari bu koʻrsatkich 130 milliard kub metrdan ziyodni tashkil etgan.
«25 yildan koʻproq vaqt oldin Putinga Rossiyada hokimiyat berilganida, Ukraina hududi orqali Yevropaga yillik gaz yetkazib berish hajmi 130+ milliard kub metrni tashkil etgan edi. Bugungi kunda Rossiya gazining tranziti 0 ga teng», dedi Zelenskiy.
2, Energetika shantajiga qarshi kurash:
Rossiya oʻz energiya resurslarini siyosiy qurol sifatida ishlatishga urinishlari tufayli Yevropaning asosiy bozoridan mahrum boʻldi.
Ukraina prezidenti ta'kidlaganidek, Rossiya energiya resurslarini qurolga aylantirishi va sheriklarini bema'ni energiya shantaji qilishi tufayli eng jozibali va geografik jihatdan qulay bozordan mahrum boʻldi.
3, Yevropaning moslashuvi:
Zelenskiy Yevropa davlatlarining Rossiya gaziga boʻlgan qaramlikdan qutulishga muvaffaqiyatli moslashayotganini ta'kidladi.
«Holatdan kelib chiqib, Yevropa davlatlarining mutlaq koʻpchiligi bu kabi oʻzgarishlarga muvaffaqiyatli moslashdi... Biz yevropalik ba'zi siyosatchilarning vahimasiga sabr bilan turib berishimiz kerak, ular shaffof energetika siyosati oʻrniga Moskva bilan mafiozi sxemalarini afzal koʻradi», dedi Zelenskiy.
4, Amerikaning roli va kelajak umidlari:
Zelenskiy, AQSh tomonidan qoʻllab-quvvatlanayotgan loyihalar va yangi manbalar bilan Yevropaga gaz yetkazib berish hajmi oshishiga umid bildirdi.
Ukraina rahbari, shuningdek, Amerikaning yangi saylangan prezidenti Donald Tramp aytganidek, Yevropaga gaz yetkazib berish hajmi oshishiga katta umid bildirdi. Zelenskiyning qoʻshimcha qilishicha, «Hamkorlik va bozordagi hamkorlarning maksimal takliflari narxlarni yanada qulay qiladi».
5, Ukrainaning milliy xavfsizligi:
Ukraina Rossiyaning gaz tranzitiga oid shartnomani uzaytirmaslik qaroriga milliy xavfsizlik nuqtai nazaridan yondashdi.
Ukraina prezidentining ishonchi komilki, bozorda Yevropaning haqiqiy hamkorlaridan gaz qancha koʻp boʻlsa, Yevropaning Rossiyaga energiya qaramligining soʻnggi salbiy oqibatlari shunchalik tez yengib chiqiladi.
Ushbu oʻzgarishlarning ahamiyati:
- Yevropa uchun: Rossiyadan energetik qaramlikning kamayishi nafaqat siyosiy, balki iqtisodiy jihatdan ham Yevropa davlatlariga yangi imkoniyatlar eshigini ochmoqda.
- Ukraina uchun: Gaz tranzitining toʻxtatilishi Kiyev uchun strategik gʻalaba hisoblanadi, chunki u Rossiyaga iqtisodiy bosim oʻtkazishda yana bir qadam tashladi.
Mazkur voqea nafaqat energetika, balki geosiyosiy kuchlar muvozanatiga jiddiy ta'sir koʻrsatishi kutilmoqda.
2025 yil 1 yanvar kuni Ukraina oʻzining gaz transporti tizimi orqali Rossiya tabiiy gazini Yevropaga yetkazishni rasman toʻxtatdi. Ukraina «Gazprom» bilan tuzilgan shu mazmundagi shartnomani uzaytirmadi, bu milliy xavfsizlik manfaatlaridan kelib chiqqan holda qilingani ta'kidlanmoqda.
Izohlar 0
…