Grenlandiya atrofidagi keskin geosiyosiy fon yana bir yangi epizod bilan to‘ldi. Bild nashri xabar berishicha, Bundesverning oroldagi harbiylari Berlindan Grenlandiyani zudlik bilan tark etish buyrug‘ini olgan va bu qaror amalda “jim-jit rejim”da bajarilgan.
Nashrning yozishicha, admiral Shtefan Pauli boshchiligidagi 15 nafar askar va ofitserlar Nuuk aeroportiga yo‘l olgan. U yerda o‘tkazilishi rejalashtirilgan tadbirlar bekor qilingan, rasmiy bayonot berilmagan, barcha harakatlar esa yashirincha amalga oshirilgani qayd etilgan.
E’tiborli jihati: nemis kontingenti Grenlandiyaga juma kuni yetib kelgan va ular orolda uzoqroq muddat qolishi rejalashtirilgan, hatto keyingi qadamlar uchun sharoitni o‘rganish (razvedka xarakteridagi missiya) ham ko‘zda tutilgani aytilgan. Bild’ga ko‘ra, ammo qaytish buyrug‘i juda qisqa vaqt ichida, yakshanba tongida kelgan.
Keyinroq Germaniya OAVida bu axborotga rasmiyroq tasdiq ham paydo bo‘ldi: Welt nashriga tayanib, operativ boshqaruv qo‘mondonligi vakili 15 nafar harbiyning fuqarolik samolyotida Kopengagenga qaytishi haqida ma’lum qilganini yozdi.
Nega bunday shoshilinch va tushuntirishsiz ketish bo‘ldi? Bild taxminiga ko‘ra, bu qaror AQSH prezidenti Donald Trampning Yevropa davlatlariga nisbatan boj (tarif) tahdidlari fonida qabul qilingan bo‘lishi mumkin. Gap shundaki, Tramp Truth Social orqali ayrim Yevropa davlatlariga 10 foizlik bojlar joriy etilishini, bu tartib Grenlandiya to‘liq AQSH tasarrufiga o‘tmaguncha amal qilishini aytgani haqida xalqaro ommaviy axborot vositalari yozmoqda.
Bundan tashqari, xabarlarda Tramp Yevropa qo‘shinlarining orolga kiritilishini “xavfli o‘yin” degan mazmunda baholaganini ham qayd etishadi. Hozirgi vaziyatda Grenlandiya masalasi “oddiy harbiy mashq”dan ancha kengroq ma’no kasb etyapti: Arktikadagi pozitsiya, xavfsizlik arxitekturasi va savdo bosimi bir nuqtada tutashib qolgan.
Qisqa qilib aytganda, Grenlandiyadagi har bir qadam endi kamera oldidagi bayonotlardan ko‘ra, orqa fondagina qabul qilinayotgan qarorlar bilan ko‘proq “gapirayapti”. Va bu epizodning eng xavotirli jihati shu: rasmiy izohlar qancha kam bo‘lsa, taxminlar shuncha tez ko‘payadi.
“Zamin”ni Telegramʻda oʻqing!
