Ozarbayjonda maktab formasi talablari sabab ommaviy noroziliklar va hibslar boshlandi

Ozarbayjonning qator hududlarida maktablarda hijob va diniy ro‘mollar o‘rashga nisbatan amalda joriy etilgan qat’iy cheklovlar ortidan keskin ijtimoiy e’tirozlar va ommaviy namoyishlar boshlanib ketdi. 12 oktyabr kuni mahalliy hamda xorijiy nashrlar tarqatgan xabarlarga ko‘ra, Vazirlar Mahkamasining yagona maktab formasiga oid yangi standarti jamiyatda ulkan bahs-munozaralarni keltirib chiqardi.

Hujjatda «hijob» so‘zi to‘g‘ridan to‘g‘ri tilga olinmagan bo‘lsa-da, maktab ma’muriyatlariga tasdiqlangan forma talablariga qat’iy rioya qilish topshirilgan va har qanday diniy bosh kiyim dunyoviy ta’lim qoidalariga zid deb baholanmoqda.

Hukumat pozitsiyasi: Dunyoviylik va ijtimoiy tenglik

Mamlakat rasmiylari qabul qilingan yangi tartib va talablarni quyidagi omillar bilan izohlamoqda:

• Dunyoviy ta’lim tamoyili: Hukumat davlatning dunyoviy mohiyatini saqlab qolish va ta’lim jarayonida diniy ramzlarga yo‘l qo‘ymaslikni bosh mezon sifatida ko‘rsatmoqda;

• Farqlarni kamaytirish: Maktab ichida bolalar orasidagi ijtimoiy, diniy va etnik tafovutlarni yumshatish hamda barcha o‘quvchilarga bir xil muhit yaratish maqsad qilingan.

E’tirozlar, darslarni boykot qilish va tartibsizliklar

Cheklovlarga qarshi norozilik ayniqsa poytaxt hududlarida keskin tus oldi:

• Bokudagi maktab qarshisida namoyishlar: Bokuning Balaxani shaharchasidagi 69-maktab atrofida vaziyat o‘ta keskinlashdi. Ota-onalar va o‘quvchilar «Hijob — ta’lim olishga to‘siq emas!» shiorlari bilan ko‘chalarga chiqishdi;

• Ommaviy boykot: Darslarga kiritilmagan qizlarga birdamlik bildirish maqsadida yuzlab o‘quvchilar maktabga borishni to‘xtatib, boykot e’lon qildi;

• O‘qituvchilarga qo‘yilgan talab: Cheklovlar pedagoglarga ham ta’sir qildi — ro‘mol o‘ragan muallimalardan boshlarini ochish yoki o‘z xohishi bilan ishdan ketish talab qilindi;

• Zo‘ravonliklar va yoqib yuborilgan mashina: Ayrim tumanlarda noroziliklar to‘qnashuvlarga aylandi — namoyishchilar maktab binolarini bosib olishga urindi, maktablardan birining hovlisida direktorning avtomobili yoqib yuborildi.

37 nafar hibs, internetdagi uzilishlar va Konstitutsiya bahsi

Huquq-tartibot organlari namoyishlarga qarshi tezkor choralarni ishga soldi:

• Ichki ishlar vazirligi bayonoti: Ozarbayjon IIV jamoat tartibini qo‘pol ravishda buzish moddasi bo‘yicha jinoyat ishi qo‘zg‘atilganini hamda 37 kishi ushlanib, qamoqqa olinganini ma’lum qildi;

• Internetdagi cheklovlar: Vaziyatning keskinlashuvi fonida mamlakat hududida internet va ommabop ijtimoiy tarmoqlar faoliyatida keng ko‘lamli uzilishlar kuzatildi;

• Konstitutsion huquqlar: Islohotga qarshi chiqayotgan faollar va ota-onalar yangi cheklovlar Ozarbayjon Konstitutsiyasining bepul ta’lim olish va vijdon erkinligini kafolatlovchi 25, 42 va 48-moddalarini buzayotganini ta’kidlamoqda.

Hozircha Ozarbayjon Fan va ta’lim vazirligi hech qanday yon berish yoki murosa haqida bayonot bergani yo‘q, ta’lim muassasalari atrofidagi keskinlik esa saqlanib qolmoqda.