Dunyoda kambag‘allik yana kuchaydi: 1,2 milliard inson muhtojlikda yashamoqda

BMTning global kambag‘allik ko‘rsatkichi 2010 yildan buyon ilk bor o‘sdi. BMT Taraqqiyot dasturining 12 oktyabr kuni e’lon qilgan ma’lumotlariga ko‘ra, dunyo bo‘ylab kambag‘allikning turli ko‘rinishlaridan aziyat chekayotgan insonlar soni 1,2 milliardga yetgan.

BMT Taraqqiyot dasturi hamda Oksford universitetining Kambag‘allik va inson taraqqiyoti tashabbusi tadqiqot markazi tomonidan tayyorlangan 2026-yilgi hisobotda qayd etilishicha, o‘ta og‘ir sharoitda yashayotganlar soni avvalgi yilga nisbatan 51,5 million kishiga ko‘paygan.

BMT Taraqqiyot dasturi administratori Aleksander De Kru ushbu tendensiya butun dunyo uchun jiddiy ogohlantirish bo‘lishi kerakligini ta’kidladi. Uning so‘zlariga ko‘ra, statistik raqamlar ortida ochlikdan aziyat chekayotgan, ta’lim olish imkoniyatidan mahrum bo‘lgan, toza suv va elektr energiyasidan foydalana olmayotgan millionlab insonlarning hayoti turibdi. Bu muammolar bir-biri bilan chambarchas bog‘liq bo‘lib, odamlarning turmush sharoitini yanada og‘irlashtirmoqda.

Hisobotda yana bir tashvishli holatga e’tibor qaratilgan: o‘ta og‘ir kambag‘allikda yashayotganlarning yarmidan ko‘prog‘ini bolalar tashkil etadi. BMT Taraqqiyot dasturi ko‘rsatkichlar o‘sishining asosiy sabablaridan biri sifatida aholi sonining ko‘payishini ko‘rsatgan.

Shu bilan birga, hisobotdagi ma’lumotlarni baholashda muhim jihat bor. Tadqiqotga kiritilgan 108 ta rivojlanayotgan mamlakatning atigi 13 tasidan yangi statistik ma’lumotlar olingan. Shu sababli ayrim natijalarni talqin qilishda ma’lumotlar qamrovini ham hisobga olish lozim.

Umumiy ko‘rsatkichlar yomonlashganiga qaramay, ayrim mamlakatlarda ijobiy o‘zgarishlar ham kuzatilgan. So‘nggi 15 yil davomida 33 ta davlat kambag‘allik darajasini ikki barobarga kamaytirishga muvaffaq bo‘lgan. Ular orasida Sahroi Kabirdan janubdagi Afrikaning oltita davlati ham bor. Kambag‘allikni qisqartirish borasida eng tez natijalarga erishgan mamlakatlar qatorida Xitoy va Vetnam ham qayd etilgan.

Hisobot dunyoda kambag‘allikka qarshi kurash hali ham dolzarb ekanini ko‘rsatmoqda. Millionlab insonlarning oziq-ovqat, ta’lim, toza suv va elektr energiyasidan foydalanish imkoniyatini yaxshilash xalqaro hamjamiyat oldidagi muhim vazifalardan biri bo‘lib qolmoqda.