Xalqaro hisob-kitoblar banki (BIS) Project Agorá loyihasi boʻyicha hisobotini eʻlon qildi. Ushbu eksperimental prototip transchegaraviy ulgurji toʻlovlarni amalga oshirishga qaratilgan boʻlib, u yetti markaziy bank va 40 dan ortiq tartibga solinadigan moliyaviy institutlarni birlashtiradi. Tadqiqot natijalari shuni koʻrsatadiki, likvidlik bloklangandan soʻng, toʻlovlar bir necha soniya ichida yakunlanishi mumkin. Bu haqda Cointelegraph.com xabar beradi.
Loyiha markaziy banklarning tokenizatsiya qilingan rezervlari va tijorat banklarining depozitlaridan foydalangan holda "atomar hisob-kitoblar" (atomic settlement) tizimini joriy etadi. Bu usul kredit va hisob-kitob risklarini kamaytiradi, chunki barcha balans yangilanishlari bir vaqtning oʻzida yoki umuman amalga oshmaydi. Bu tashabbus global toʻlov infratuzilmasini modernizatsiya qilish yoʻlidagi eng yirik hamkorliklardan biri hisoblanadi.
FXC Intelligence maʻlumotlariga koʻra, 2024-yilda transchegaraviy toʻlovlar hajmi 195 trillion dollarni tashkil etdi va 2032-yilga kelib bu koʻrsatkich 320 trillion dollarga yetishi kutilmoqda. Project Agorá xalqaro tranzaksiyalarning sekin va qimmat ekanligi bilan bogʻliq muammolarni hal qilishni maqsad qilgan. Tizim ikki qatlamli blokcheyn arxitekturasiga asoslangan boʻlib, u pulning yagonaligi va ikki bosqichli bank tizimini saqlab qoladi.
Platforma shuningdek, jinoiy daromadlarni legallashtirishga qarshi kurash (AML), sanksiyalar va firibgarlikni tekshirish jarayonlarini ketma-ket emas, balki parallel ravishda amalga oshirish imkonini beradi. Bu esa bugungi tizimdagi notoʻgʻri ijobiy natijalar (false-positives) darajasini pasaytiradi. BIS hozirda loyihani real valyutalar va tranzaksiyalar bilan sinovdan oʻtkazish bosqichiga oʻtmoqda.
Loyiha doirasida kiberxavfsizlik, boshqaruv tizimi va maʻlumotlar xavfsizligi kabi yoʻnalishlarda qoʻshimcha ishlar olib borilishi kerakligi qayd etilgan. Platforma 24/7 rejimida ishlashga moʻljallangan boʻlib, turli yurisdiksiyalardagi ish vaqti farqlari tufayli yuzaga keladigan kechikishlarni bartaraf etadi.
“Zamin”ni Telegramʻda oʻqing!
