30 sentyabr kuni O‘zbekistonda ish vaqti bir soatga qisqaradi

O‘zbekistonda ishlovchilar uchun 30 sentyabr kuni muhim yengillik bor: 1 oktyabr — O‘qituvchi va murabbiylar kuni munosabati bilan bayram arafasida ish kuni kamida bir soatga qisqartiriladi.

Bu qoida Mehnat kodeksining 187-moddasida aniq belgilangan. Unga ko‘ra, ishlanmaydigan bayram kunlari arafasida har kunlik ishning (smenaning) davomiyligi barcha xodimlar uchun kamida bir soatga qisqartiriladi.

30 sentyabrda xodimlar nimani bilishi kerak?

Masalan, xodimning odatiy ish vaqti soat 09:00 dan 18:00 gacha belgilangan bo‘lsa, 30 sentyabr kuni uning ish kuni kamida bir soatga qisqartiriladi.

Ya’ni ish beruvchi ish kunining davomiyligini qonun talabidan kelib chiqib belgilashi kerak.

Bu bir soat keyin ishlab beriladigan vaqt emas. Kodeksda bayram arafasida ish vaqtining qisqartirilishi alohida norma sifatida belgilangan.

Nega aynan 30 sentyabr?

Sababi oddiy: 1 oktyabr — O‘qituvchi va murabbiylar kuni O‘zbekistonda ishlanmaydigan bayram kunlaridan biri hisoblanadi.

Mehnat kodeksining 208-moddasida 1 oktyabr ishlanmaydigan bayram kuni sifatida ko‘rsatilgan.

Shuning uchun undan oldingi — 30 sentyabr kuni ish vaqti kamida bir soatga qisqartiriladi.

Barcha xodimlarga tegishlimi?

Mehnat kodeksidagi normada «barcha xodimlar uchun» degan aniq qoida mavjud. Demak, gap faqat o‘qituvchilar yoki ta’lim sohasida ishlaydigan xodimlar haqida emas.

Biroq uzluksiz ishlaydigan tashkilotlar va ayrim turdagi ishlar uchun alohida tartib bor. Agar ish xususiyati tufayli bayramdan oldingi kuni ish smenasini qisqartirishning imkoni bo‘lmasa, xodimga qo‘shimcha dam olish vaqti berilishi yoki uning roziligi bilan ish vaqtidan tashqari ish uchun belgilangan tartibda haq to‘lanishi kerak.

1 oktyabrda esa — rasmiy bayram kuni

30 sentyabrdagi qisqartirilgan ish vaqtidan keyin 1 oktyabr — O‘qituvchi va murabbiylar kuni nishonlanadi.

Shu bois xodimlar uchun qonunchilikda nazarda tutilgan tartibda bayram kuni rejalashtiriladi.

E’tiborli jihat: 30 sentyabr kuni ish vaqtining bir soatga qisqartirilishi ish beruvchining xohishiga bog‘liq emas — bu Mehnat kodeksida belgilangan huquqiy norma.

Shunday qilib, 30 sentyabr kuni ishlaydigan xodimlar uchun ish kuni odatdagidan kamida bir soat qisqa bo‘ladi. Bayram arafasidagi ushbu qoida esa xodimlarning dam olish vaqtidan samarali foydalanishiga qaratilgan mehnat kafolatlaridan biridir.