Soyuz MS-28 ekipaji Yerga qaytishga tayyorgarlik koʻrmoqda: Qoʻnish sanasi maʼlum qilindi

Xalqaro kosmik stansiyada oʻz missiyasini yakunlayotgan “Soyuz MS-28” kosmik kemasi ekipaji joriy yilning 26-iyul kuni Yerga qaytadi. Ushbu parvoz yakuni nafaqat texnik jarayon, balki inson organizmining uzoq muddatli vaznsizlikdan soʻng ogʻirlik kuchi sharoitiga moslashishi nuqtayi nazaridan ham muhim ahamiyatga ega. Bu haqda Ixbt.com xabar beradi.

Roskosmos davlat korporatsiyasi bergan maʼlumotlarga koʻra, kema bortida rossiyalik kosmonavtlar Sergey Kud-Sverchkov va Sergey Mikaev, shuningdek, NASA astronavti Christopher Williams Yerga yoʻl oladi. Hozirda ekipaj aʼzolari nafaqat qoʻnish jarayoniga, balki kundalik hayotning odatiy sharoitlariga, xususan, Yer gravitatsiyasining keskin taʼsiriga tayyorgarlik koʻrishmoqda.

Salomatlikni tiklash va maxsus tayyorgarlik

Mutaxassislarning taʼkidlashicha, kosmonavtlar uchun eng qiyin bosqichlardan biri bu yurak-qon tomir tizimining qayta moslashuvidir. Vaznsizlik sharoitida qon tanada boshqacha taqsimlanadi, shu sababli Yerga qaytgach, organizm vertikal holatda qon aylanishini boshqarishda qiyinchilikka duch kelishi mumkin.

Parvozning yakuniy bosqichida ekipaj aʼzolari “Chibis-M” deb nomlanuvchi maxsus profilaktik vakuum kostyumida mashgʻulotlar oʻtkazmoqda. Ushbu qurilma tananing pastki qismida manfiy bosim hosil qilib, qonning pastga oqishini taʼminlaydi. Bu jarayon Yerning tortishish kuchi taʼsiriga oʻxshash holatni sunʼiy ravishda vujudga keltiradi.

Bunday mashgʻulotlar organizmni qonni vertikal holatda qayta taqsimlashga “oʻrgatadi”. Bu esa qoʻnishdan soʻng astronavtlarda kuzatilishi mumkin boʻlgan bosh aylanishi va hushdan ketish kabi salbiy holatlarning oldini olishga xizmat qiladi. Ixbt.com nashri xabariga koʻra, ushbu texnologiya uzoq yillik kosmik tibbiyot tajribasi asosida ishlab chiqilgan.

26-iyul kuni amalga oshiriladigan qoʻnish operatsiyasi barcha xavfsizlik choralariga muvofiq oʻtkaziladi. Ekipajning Yerga xavfsiz qaytishi va ularning keyingi reabilitatsiya jarayoni mutaxassislar nazoratida boʻladi. Mazkur missiya xalqaro kosmik hamkorlik doirasidagi navbatdagi muvaffaqiyatli qadam sifatida baholanmoqda.