Сенат вояга етмаганларни ID картасиз ишга жойлаштириш ва уларнинг ҳуқуқларини ҳимоя қилиш масаласини назоратга олди. Хусусан, ижтимоий ҳимояга муҳтож оилаларда яшаётган ўсмирларнинг ҳужжатсиз қолиши, уларнинг касб-ҳунар ўрганиши ва расмий бандликка жалб этилишига тўсиқ бўлаётгани жиддий муаммо сифатида кўтарилмоқда.
Сенатор Малика Қодирхонова ушбу масала юзасидан Ёшлар ишлари агентлигига расмий сўров юборди. Унда ижтимоий-ҳуқуқий ёрдам марказларидан оилаларига қайтарилган ўсмирларни манзилли қўллаб-қувватлаш, уларга ҳужжат олишда амалий ёрдам бериш ва бандлик дастурларига жалб этиш бўйича аниқ чоралар кўриш зарурлиги таъкидланган.
Маълумотларга кўра, 2026 йил апрель ойи ҳолатига қадар Ички ишлар вазирлигининг ижтимоий-ҳуқуқий ёрдам марказларидан 16–17 ёшдаги 14 638 нафар ўсмир ўз оиласига қайтарилган. Бироқ уларнинг 2 671 нафари ҳали ҳам ID картага эга эмас. Бу эса оддий рақам эмас — ҳар бирининг ортида ўқиш, касб, иш ва келажак масаласи турибди.
Оилаларнинг оғир моддий аҳволи туфайли айрим ўсмирлар шахсини тасдиқловчи ҳужжатларни ўз вақтида ола олмаяпти. Натижада улар расмий ишга жойлашиш, касб-ҳунар ўрганиш, давлат дастурларидан фойдаланиш ва жамиятда ўз ўрнини топишда қийинчиликларга дуч келмоқда.
Бу вазият, айниқса, ижтимоий ҳимояга муҳтож оилалар фарзандлари учун оғирроқ кечади. Чунки ҳужжатсиз қолган ўсмир меҳнат бозорига қонуний кириб боролмайди, касбий таълим имкониятларидан тўлиқ фойдалана олмайди ва баъзан норасмий меҳнатга мажбур бўлиши мумкин. Бу эса кейинчалик унинг ҳуқуқлари бузилиши хавфини янада оширади.
Сенатор Ёшлар ишлари агентлигидан бундай ўсмирларни аниқ рўйхат асосида ўрганиш, уларга ID карта олишда кўмаклашиш ва кейинги босқичда касб-ҳунар ҳамда бандлик дастурларига йўналтириш бўйича чора-тадбирлар режасини тақдим этишни талаб қилди.
Бу ерда гап фақат ҳужжат расмийлаштириш ҳақида эмас. Аслида, ID карта ўсмирнинг таълим, иш, тиббий хизмат, ижтимоий ёрдам ва ҳуқуқий ҳимоя тизимига кириши учун асосий калит ҳисобланади. Калит бўлмаса, эшик бор, лекин очилмайди — муаммо ҳам айнан шунда.
Шу боис мазкур масаланинг Сенат даражасида назоратга олиниши муҳим аҳамиятга эга. Агар масъул идоралар ҳужжатсиз ўсмирлар билан тизимли ишласа, минглаб ёшлар касб ўрганиш, ишга жойлашиш ва ҳаётини тўғри йўлга қўйиш имкониятига эга бўлади.
Қисқаси, Сенат ID картасиз қолган вояга етмаганларнинг ҳуқуқлари ва бандлиги масаласини назоратга олди. 2 671 нафар ўсмир ҳали шахсини тасдиқловчи ҳужжатга эга эмас. Энди асосий вазифа — уларни қоғозда эмас, амалда қўллаб-қувватлаш. Чунки ёшларга ҳужжат бериш — бу шунчаки пластик карта эмас, келажакка кириш рухсатномаси.
“Zamin”ни Telegram'да ўқинг!
