Трамп ва Лукашенко келишуви: 250 маҳбус озод этилгани маълум бўлди

Дональд Трамп маъмурияти ва Александр Лукашенко ўртасидаги кутилмаган дипломатик яқинлашув халқаро сиёсатда ҳақиқий шов-шувга сабаб бўлди. «The Wall Street Journal» нашрининг ёзишича, Трампнинг махсус вакили Жон Коул Беларус раҳбари билан шахсий дўстлик алоқаларини ўрнатиб, муҳим сиёсий натижаларга эришмоқда.

Жон Коул: «Диктатор» билан тил топишган ҳуқуқшунос

Жон Коул — Трампнинг эски қадрдони ва унинг «Facebook» билан судлашишида ёнида турган адвокат. 2025 йил бошида унга Беларус билан алоқаларни йўлга қўйиш вазифаси топширилди.

• «Омадсизлар столи»: Коул Лукашенкога дунё сиёсатидаги ўрнини мактаб ошхонасига қиёслаб тушунтирган. Унга Эрон ва Шимолий Корея каби «омадсизлар» қаторидан чиқиб, АҚШ қўллови билан «нуфузли давлатлар» столига ўтишни таклиф қилган.

• Шахсий муносабатлар: Музокаралар нафақат расмий, балки зиёфатлар ва ҳатто соғлиқ ҳақидаги маслаҳатлар билан кечган. Ҳатто Коул Лукашенкога озиш учун замонавий «Zepbound» препаратини тавсия этган.

Маҳбуслар озодлиги — санкцияларнинг юмшаши

Ушбу «трампча» дипломатия ўз мевасини берди: Беларус қамоқхоналаридан 250 нафардан ортиқ маҳбус, жумладан, мухолифат етакчилари Сергей Тихановский ва Алесь Беляцкий озодликка чиқарилди. Бунинг эвазига Оқ уй қуйидаги қадамларни ташлади:

• Авиация: «Boeing» компаниясига Беларус самолётлари, жумладан Лукашенконинг шахсий лайнери учун эҳтиёт қисмлар етказиб беришга рухсат берилди.

• Иқтисодиёт: Мамлакатнинг асосий валюта манбаи бўлган «Беларускалий» корхонасига қарши санкциялар бекор қилинди.

Путин учун «намуна» ва урушдаги воситачилик

Трамп маъмурияти Лукашенко билан келишувдан иккита асосий мақсадни кўзламоқда:

1. Намуна кўрсатиш: Путинга «АҚШга пешвоз чиқиш катта бонуслар келтиришини» амалда исботлаш.

2. Воситачилик: Лукашенко энди Трамп ва Путин ўртасида Украина урушини тугатиш бўйича кўприк вазифасини ўташи мумкин.

Хавотирли жиҳатлар

Мухолифат етакчиси Светлана Тихановская одамлар озод этилганидан хурсанд бўлса-да, Лукашенконинг буни «савдо»га айлантиришидан хавотирда. Унинг фикрича, диктатор келажакда янги имтиёзларни «сотиб олиш» учун яна одамларни қамоққа олишда давом этиши мумкин.

Нима бўлганда ҳам, Трампнинг «Ким билан гаплашишнинг фарқи йўқ — муҳими натижа» тамойили Беларус йўналишида иш бераётгандек кўринмоқда.

Сизнингча, Лукашенконинг Ғарб билан яқинлашиши Россия-Украина урушининг тезроқ тугашига ёрдам берадими?