Жаҳон технология бозорида ҳақиқий "зилзила" юз берди: Хитой ҳукумати сунъий интеллект соҳасидаги энг йирик келишувлардан бирини тўхтатиб қолди. Пекиннинг ушбу қарори нафақат миллиардлаб долларлик маблағ, балки келажак технологиялари устидан назорат ўрнатиш учун кетаётган курашнинг яққол намунаси бўлди. Zamin.uz ушбу шов-шувли воқеа тафсилотлари билан таништиради.
Пекиннинг кутилмаган "вето"си
Хитой Тараққиёт ва ислоҳотлар давлат қўмитаси (NDRC) Марк Цукерберг бошқарувидаги Meta компаниясининг Manus стартапини сотиб олиш бўйича келишувини бекор қилишни талаб этди. 2 миллиард долларга баҳоланган ушбу битим Пекиннинг технология соҳасига сўнгги йиллардаги энг кескин аралашуви сифатида баҳоланмоқда.
Manus нима учун бунчалик муҳим?
Дастлаб Хитойда ташкил этилиб, кейинчалик бош офисини Сингапурга кўчирган Manus стартапи сунъий интеллект оламида инқилоб ясаган эди. Компаниянинг асосий ишланмаси — автоном СИ агентлари бўлиб, улар:
Фойдаланувчи иштирокисиз мураккаб вазифаларни мустақил бажара олади;
Рақамли муҳитда мураккаб қарорлар қабул қилиш имкониятига эга;
Инсон вақтини тежовчи энг илғор алгоритмларни ўзида жамлаган.
Тергов ва таъқиқ: Таъсисчилар мамлакатдан чиқарилмаяпти
Хитой расмийлари 2026 йилнинг бошидаёқ компания фаолияти юзасидан суриштирув бошлаган эди. Ҳукумат стартап асосчиларига мамлакатдан чиқишни тақиқлаб қўйган. Пекиннинг хавотирига кўра, Manus’нинг АҚШ компанияси ихтиёрига ўтиши Хитой учун стратегик аҳамиятга эга бўлган муҳим технологияларнинг "сизиб чиқишига" ва миллий хавфсизликка таҳдид солишига олиб келади.
Геосиёсий ўйинлар: Трамп ва Си Жинпинг учрашуви арафасида
Қизиғи шундаки, ушбу кескин қарор АҚШ президенти Дональд Трамп ва Хитой раҳбари Си Жинпингнинг кутилаётган муҳим мулоқотидан бир неча кун олдин эълон қилинди. Бу ҳолат Вашингтон ва Пекин ўртасидаги "технологик совуқ уруш" янги босқичга чиққанидан далолат беради.
Гарчи Manus жамоасининг бир қисми аллақачон Meta таркибига киришга улгурган бўлса-да, Хитойнинг талаби билан эндиликда бутун келишув бекор қилиниши шарт. Meta ҳозирча вазият юзасидан расмий баёнот бергани йўқ.
Азиз муштарийлар, сизнингча, давлатларнинг хусусий технология компанияларига бундай аралашуви илм-фан ривожига тўсқинлик қиладими ёки миллий хавфсизлик учун бу зарурми?
Технология оламидаги энг сўнгги ва қизиқарли воқеаларни Zamin.uz сайтида кузатиб боринг.
“Zamin”ни Telegram'да ўқинг!
