Туркия Интерполдан Нетаняҳуга нисбатан «қизил билдиришнома» чиқаришни сўрамоқда

Туркия ва Исроил ўртасидаги дипломатик ва ҳуқуқий кескинлик янги босқичга чиқди. 21 август, жума куни Туркия адлия вазири Акин Гюрлек унинг идораси мамлакат Ички ишлар вазирлигига расмий мурожаат йўллаганини билдирди. Ушбу мурожаатда Халқаро жиноий полиция ташкилоти — Интерпол орқали Исроил бош вазири Бинямин Нетаняҳуга нисбатан халқаро қидирув ва ҳибсга олишни назарда тутувчи «қизил билдиришнома» (Red Notice) чиқаришни талаб қилиш таклиф этилган.

Истанбул суди қарори ва Global Sumud флотилияси билан боғлиқ воқеа

Анқаранинг мазкур қадамига аввалроқ Истанбул Олий жиноят суди томонидан Нетаняҳуни ҳибсга олиш бўйича чиқарилган ордер асос бўлган. Жиноят иши 2026 йил май ойида Ғазо секторига инсонпарварлик ёрдами олиб бораётган Global Sumud флотилияси Исроил ҳарбийлари томонидан куч билан тўхтатилгани ортидан қўзғатилган.

Reuters агентлиги маълумотларига кўра, халқаро сув ҳудудида Исроил қуролли кучлари флотилияга тегишли камида иккита кемага қарата ўт очган. Ҳодиса давомида 40 та давлат фуқаролари бўлган 430 нафар инсон ҳуқуқлари фаоли ҳибсга олинган эди. Туркия адлия вазири Анқара Исроил ҳукумати ва ҳарбий раҳбариятини жавобгарликка тортиш учун халқаро ҳуқуқ доирасидаги барча имкониятларни ишга солишини таъкидлади.

Туркия ва Исроил ўртасидаги баҳсли масала фактларда

Исроил бош вазири девонининг расмий муносабати

Исроил бош вазири девони Туркия илгари сурган айбловларни кескин рад этиб, расмий Анқаранинг ҳаракатларини танқид остига олди. Reuters нашрига берилган расмий баёнотда Туркия президенти Ражаб Тоййиб Эрдўғаннинг Исроил раҳбарияти ва армиясига босим ўтказишга қаратилган уринишлари ҳеч қандай натижа бермаслиги қайд этилган.

Ғазодаги кенг кўламли можаро фони

Яқин Шарқдаги ушбу кескинлик 2023 йил 7 октябрда ҲАМАС гуруҳининг Исроилга уюштирган ҳужумидан кейин бошланган эди (ўшанда қарийб 1200 киши ҳалок бўлган, 250 га яқин инсон гаровга олинган). Шундан сўнг Исроил Ғазо секторида кенг кўламли ҳарбий амалиётларни бошлади. Ғазо соғлиқни сақлаш идорасининг сўнгги маълумотларига кўра, ҳарбий ҳаракатлар оқибатида 70 мингдан ортиқ фаластинлик ҳалок бўлган, 169 мингдан зиёд киши жароҳат олган.

Сизнингча, Туркиянинг Интерполга қилган ушбу расмий мурожаати халқаро миқёсда қабул қилиниб, сиёсий ва ҳуқуқий натижа бериши мумкинми?

Ўз таҳлилий фикр-мулоҳазаларингизни изоҳларда қолдиринг ва халқаро сиёсат ихлосмандларига ушбу муҳим хабарни дарҳол улашинг!