125 million yillik hech kim ko‘rmagan qo‘rqinchli akula tasvirga olindi

Olimlar chuqur dengiz sirlarini o‘rganish davomida ilk bor tabiiy muhitida suzib yurgan noyob goblin akulasini kameraga muhrlashga muvaffaq bo‘ldi. Mutaxassislarning ta’kidlashicha, bu tur ilgari faqat baliq ovlash to‘rlariga ilinib, suv yuzasiga olib chiqilganidan keyingina tirik holda kuzatilgan.

Tadqiqotchilar ikki dona goblin akulasini qayd etgan. Ulardan biri Tinch okeanining janubiy qismidagi Jarvis oroli yaqinida, ikkinchisi esa Tonga chuqurligida tasvirga tushirilgan. Ayniqsa, Tonga hududidagi namuna qariyb 1997 metr chuqurlikda suzib yurgani olimlarni hayratga soldi. Bu mazkur tur uchun hozirgacha qayd etilgan eng katta chuqurliklardan biri hisoblanadi.

Goblin akulasi (Mitsukurina owstoni) tashqi ko‘rinishi bilan boshqa akulalardan keskin farq qiladi. Uning uzun tumshug‘i va oldinga otilib chiqadigan jag‘lari o‘ljasini bir zumda ushlab olish imkonini beradi. Mutaxassislar bu tur taxminan 125 million yildan buyon Yerda mavjud bo‘lib kelayotgani uchun uni «tirik qazilma» deb atashadi.

Tadqiqot hammuallifi, G‘arbiy Avstraliya universiteti qoshidagi chuqur dengiz tadqiqotlari markazi rahbari Alan Jeymisonning aytishicha, u bu akula tabiiy muhitida tirik holda tasvirga tushirilishini hech qachon tasavvur qilmagan.

«Ekspeditsiya davomida 800 metrdan 10 800 metrgacha bo‘lgan chuqurliklarda 50 kundan ziyod uzluksiz kuzatuvlar olib bordik. Shunga qaramay, goblin akulasi atigi 20 soniyadan ortiqroq vaqt kamerada ko‘rindi. Bu uning naqadar noyob jonzot ekanini yana bir bor isbotlaydi», — dedi olim.

Mutaxassislarning fikricha, goblin akulasi dunyo okeanining turli hududlarida yashaydi. Biroq ular juda katta chuqurliklarda hayot kechirgani uchun bu tur haqidagi ma’lumotlar hali ham juda cheklangan. Ilgari goblin akulalari Atlantika va Hind okeanlarining ayrim qismlarida, shuningdek, AQSHning g‘arbiy sohillari, Avstraliya, Yaponiya va Tayvan yaqinida uchrashi qayd etilgan edi.