Italiyalik talabalar yetti metrlik qog‘oz samolyot yasash bilan rekord o‘rnatdi

Italiyaning Piza shahridagi talabalar jamoasi dunyodagi eng katta qog‘oz samolyotni yasab, Ginnesning rekordlar kitobiga kirdi. Oddiy qog‘ozdan samolyot yasash ko‘pchilik uchun oddiy mashg‘ulot bo‘lsa-da, bu galgi loyiha o‘zining ulkan o‘lchamlari va murakkab konstruksiyasi bilan ajralib turdi.

Faqat qog‘oz varaqlari va bir necha litr yelimdan tayyorlangan samolyotning uzunligi 7 metr, qanotlarining kengligi esa 20,04 metrni tashkil etadi. Uning og‘irligi 28,49 kilogramm, ya’ni qariyb 63 funtga teng.

Samolyotni uchirish uchun oylab tayyorgarlik ko‘rilgan

Ginnes rekordi rasman tan olinishi uchun samolyot nafaqat ulkan bo‘lishi, balki muayyan talablarga ham javob berishi kerak edi. Uni bitta odam uchirishi va samolyot havoda kamida 15 metr masofani bosib o‘tishi shart bo‘lgan.

Bu vazifa kutilganidan ancha murakkab chiqdi. «Ikar» loyihasi ustida ishlagan jamoa samolyotning barqarorligi, mustahkamligi, og‘irligi va aerodinamik xususiyatlarini hisobga olib, bir necha oy davomida sinovlar o‘tkazdi.

Mos konstruksiyani ishlab chiqish jarayonida jami taxminan 300 kilogramm qog‘oz va 60 kilogramm yelim ishlatildi. Talabalar samolyotni ortiqcha og‘irlashtirmasdan mustahkamligini oshirish uchun asalari uyasi shaklidagi konstruksiyani tanlashdi. Bunday tuzilish samolyotning mustahkamligini ta’minlashga yordam berdi.

25 iyun kuni Bolonyadagi BolognaFiere ko‘rgazma majmuasida jamoa a’zolaridan biri ulkan qog‘oz samolyotni havoga uchirdi. Samolyot 59 metr, ya’ni qariyb 193,6 fut masofani bosib o‘tib, yangi jahon rekordini o‘rnatdi.

Avvalgi rekord 2013 yilda o‘rnatilgan edi

Qog‘oz samolyotlar bo‘yicha avvalgi rekord 2013 yildan beri saqlanib kelayotgandi. O‘shanda Germaniyadagi Braunshveyg texnika universiteti jamoasi uzunligi 5 metr, og‘irligi 24 kilogramm va qanotlari kengligi 18 metr bo‘lgan qog‘oz samolyotni muvaffaqiyatli uchirgan. U havoda taxminan 18 metr masofani bosib o‘tgan edi.

Italiyalik talabalarning yangi natijasi esa avvalgi rekorddan ancha yuqori bo‘ldi. Ular samolyotning o‘lchamlarini kattalashtirish bilan birga, uning havoda barqaror uchishini ham ta’minlashga muvaffaq bo‘lishdi.

Qizig‘i, bu voqeadan atigi bir oy oldin xitoylik talabalar jamoasi masofadan boshqariladigan eng katta qog‘oz samolyot bo‘yicha yangi rekord o‘rnatgan edi. Bu esa oddiy qog‘ozdan yasalgan samolyotlar ham muhandislik mahorati va puxta hisob-kitoblar orqali yirik loyihaga aylanishi mumkinligini ko‘rsatadi.