Jahon chempionati-2026: Tarixiy gʻalaba, siyosiy aralashuv va FIFA atrofidagi mojarolar

Futbol boʻyicha navbatdagi Jahon chempionati yakuniga yetgan boʻlsa-da, musobaqa atrofidagi bahs-munozaralar hali-beri tinchiydiganga oʻxshamaydi. Maydonda koʻrsatilgan yuksak mahorat va Ispaniya terma jamoasining tarixiy gʻalabasi ortida FIFA maʼmuriyati tomonidan yoʻl qoʻyilgan qator kamchiliklar va shaffoflikning yoʻqligi mutaxassislar hamda muxlislar eʼtiroziga sabab boʻlmoqda. Bu haqda Goal.com xabar beradi.

ESPN nashri maʼlumotlariga koʻra, ushbu turnir sport nuqtai nazaridan oʻta yuqori saviyada oʻtdi. Yulduz futbolchilarning yorqin oʻyinlari, Erling Xoland kabi hujumchilarning mahorati va kutilmagan gollar muxlislarga unutilmas lahzalarni taqdim etdi. Biroq tashkiliy masalalar, chiptalar narxining haddan tashqari yuqoriligi va siyosiy omillarning sportga taʼsiri bayramona kayfiyatga soya soldi.

Siyosiy bosim va shaffoflik muammosi

Turnir davomida FIFAning qarorlari koʻplab savollarni tugʻdirdi. Ayniqsa, ayrim davlat rahbarlarining futbolchilarni chetlatish yoki jazolash masalasiga aralashuvi tashkilotning mustaqilligini shubha ostiga qoʻydi. Videoassistent hakamlar (VAR) tizimidan foydalanishdagi noaniqliklar va ayrim vaziyatlarda qarorlarning mantiqsizligi futbol jamoatchiligi tomonidan keskin tanqid qilindi.

Tijoriy maqsadlarning sport manfaatlaridan ustun qoʻyilishi ham jiddiy eʼtirozlarga sabab boʻldi. Yopiq arenalardagi oʻyinlar paytida eʼlon qilingan majburiy suv tanaffuslari va chiptalar sotuvidagi shaffoflikning yoʻqligi FIFAning faqat daromad ketidan quvayotgani haqidagi qarashlarni mustahkamladi. Bu holat dunyoning eng yirik sport bayrami deb hisoblanadigan turnir nufuziga putur yetkazishi mumkin.

Yulduzlar jangi va maydondagi hayajon

Maʼmuriy muammolarga qaramay, 2026-yilgi chempionat oʻyin sifati boʻyicha avvalgi turnirlardan sezilarli darajada ajralib turdi. Masalan, 2002 yoki 2010-yillardagi Jahon chempionatlarida koʻplab grand jamoalar va yulduzlar erta chiqib ketgan boʻlsa, bu safar deyarli barcha top-darajadagi terma jamoalar oxirigacha kurash olib bordi. Futbol muxlislari uchun bu xuddi kino olamidagi "Oskar" taqdirlash marosimidek yorqin va mazmunli boʻldi.

Ispaniya terma jamoasining gʻalabasi esa Yevropa futbolining dominantligini yana bir bor isbotladi. Jamoaviy oʻyin va taktik ustunlik evaziga erishilgan ushbu chempionlik turnirning eng yorqin nuqtasi boʻldi. Shunga qaramay, FIFA kelajakda bunday yirik musobaqalarni tashkil etishda siyosiy aralashuvlarga chek qoʻyishi va muxlislar manfaatini birinchi oʻringa qoʻyishi lozimligi taʼkidlanmoqda.

Xulosa oʻrnida aytish mumkinki, ushbu Jahon chempionati futbol olami uchun ham quvonchli, ham ogʻriqli tajriba boʻldi. Bir tomondan maydondagi sehrli oʻyinlar, ikkinchi tomondan esa boshqaruvdagi inqirozlar sportning kelajagi haqida oʻylashga majbur qiladi. Navbatdagi turnirlarda FIFA ushbu xatolardan xulosa chiqarishi va futbolning sof ruhini saqlab qolishi kutilmoqda.