АҚШ президенти Доналд Трамп Эрондаги руҳонийлар бошқаруви алмашиши мумкинлигини “рўй бериши мумкин бўлган ишларнинг энг яхшиси” дея баҳолади ва шу билан Теҳронда ҳокимият ўзгариши ғоясига ижобий муносабатини очиқ билдирди. У бу фикрни Форт-Брэггеда журналистлар саволларига жавоб берар экан айтгани хабар қилинмоқда.
Трампнинг сўзларига кўра, “47 йил” давомида фақат гап бўлган, шу вақт ичида эса “жуда кўп одам йўқотилган”. У Эрон раҳбарлигига ким келиши кераклиги ҳақида аниқ ном айтмади, аммо бу вазифани эгаллаши мумкин бўлган “одамлар бор” эканини ишора қилди.
Шу пайтда Вашингтон Теҳронга босимни ошириш мақсадида Яқин Шарққа иккинчи авиаташувчини ҳам йўллаётгани ҳақида хабарлар тарқалди. Гап АҚШнинг энг замонавий кемаларидан бири саналадиган USS Gerald R. Ford ҳақида кетмоқда — у минтақага “жуда қисқа муддатда” етиб бориши айтилмоқда.
Оқ уй позициясидаги асосий нуқта — ядровий келишув. АҚШ Эрондан уран бойитишни тўхтатишни талаб қилаётгани қайд этилган. Исроил бош вазири Бинямин Нетаняҳу эса ҳар қандай келишув фақат бойитишни тўхтатиш билан чекланмаслиги, ядровий инфратузилмани ҳам “бузиб ташлаш” даражасида қатъий бўлиши кераклигини таъкидламоқда; шунингдек, Теҳроннинг баллистик ракеталар дастури ва Ҳамас ҳамда “Ҳизбуллоҳ” каби гуруҳларга кўмаги қисқариши масалалари ҳам кун тартибида экани тилга олинмоқда.
Эрон эса санкциялар енгиллатилиши эвазига ядровий дастурни чеклашга тайёрлигини билдириб келаётгани, бироқ “ортиқча талаблар”га ён бермаслик ҳақида огоҳлантиргани ҳақида ҳам маълумотлар бор.
Қисқаси, вазият икки йўлли босимга ўхшаяпти: бир томонда — “келишув бўлмаса, ҳарбий вариант ҳам бор” деган сигнал, иккинчи томонда — “музокарани давом эттирамиз” деган чақириқ.
Энг қизиғи — бу ўйинда ҳар бир баёнот ҳам дипломатияга, ҳам куч ишорасига бир вақтда хизмат қиляпти. Сиёсатда шундай: битта гап билан ҳам столга таклиф қиласан, ҳам столни тепиб юборишга тайёрлигингни кўрсатасан.
“Zamin”ни Telegram'да ўқинг!
