Россия, АҚШ ва Украина ўртасидаги эҳтимолий юқори даражадаги музокаралар мавзуси яна халқаро кун тартибининг марказига чиқди. Кремл матбуот котиби Дмитрий Песковнинг баёнотига кўра, Владимир Путин, Дональд Трамп ва Владимир Зеленский иштирокидаги эҳтимолий уч томонлама учрашув фақат музокаралар жараёни якуний босқичга етганда, яъни томонлар эришилган келишувларни расман мустаҳкамлашга тайёр бўлган пайтда маъно касб этади. Reuters аввал ҳам Песков айнан шундай ёндашувни илгари суриб, раҳбарлар саммити музокараларни бошлаш учун эмас, балки уларга нуқта қўйиш учун кераклигини ёзган.
Песковнинг бу фикри шуни англатадики, ҳозирча Москва раҳбарлар даражасидаги учрашувни тез орада ўтказиш тарафдори эмас. Аввало, ишчи гуруҳлар, делегациялар ва маслаҳатлашувлар орқали асосий масалалар бўйича умумий нуқта топилиши керак. Фақат шундан кейингина давлат раҳбарлари иштирокидаги катта сиёсий учрашув амалий мазмун касб этади. Бу, аслида, Кремлнинг эҳтиёткор ва босқичма-босқич ёндашувини кўрсатади.
Шу фон ортида АҚШ президенти Дональд Трамп ва Украина президенти Владимир Зеленский ўртасидаги телефон мулоқоти тафсилотлари ҳам очиқлана бошлади. Axios хабарига кўра, Трамп суҳбат чоғида Россия ва Украина ўртасидаги урушни имкон қадар тезроқ тўхтатишни исташини билдирган. Манбага кўра, мулоқот илиқ ва ижобий руҳда кечган.
Axios’га таянган манбаларнинг айтишича, Зеленский америкалик ҳамкасбига кўрсатилаётган ёрдам учун миннатдорчилик билдирган ва айнан Трамп Владимир Путинни жанговар ҳаракатларни тўхтатишга кўндириш имкониятига эга эканини таъкидлаган. Шунингдек, Украина раҳбари можаро жорий йил ичида якун топишига умид билдирган.
Бу суҳбатнинг энг диққатга сазовор жиҳатларидан бири — Трампнинг урушни янада тезроқ тугатиш ҳақидаги позицияси бўлди. Axios’га кўра, у тинчликка эришишни жуда қисқа муддат ичида кўришни хоҳлаётганини айтган, айрим манбаларда ҳатто бу муддат бир ой атрофида бўлиши мумкинлиги келтирилган. Бироқ шу билан бирга, Axios’нинг ўзи Трампнинг кенгроқ мақсади ёзгача тинчлик келишувига эришиш эканини ҳам ёзади. Демак, тезлик истаги кучли, аммо амалда ҳали жиддий тўсиқлар сақланиб қолмоқда.
Эслатиб ўтиш жоиз, 17–18 февраль кунлари Женевада Россия, АҚШ ва Украина иштирокида навбатдаги музокаралар ўтказилди. Reuters хабарига кўра, бу икки кунлик мулоқотлар жиддий силжишсиз якунланган, Украина томони натижалардан тўлиқ қониқмаган бўлса, Вашингтон айрим “мазмунли илгарилаш” борлигини айтган. Россия томони эса музокараларни “оғир, аммо ишчан” деб баҳолаган.
Қисқаси, ҳозирча уч лидернинг бир стол атрофида учрашиши ҳақида аниқ сана йўқ. Кремл буни фақат якуний келишув палласига боғламоқда, Вашингтон эса жараённи тезлаштиришга уриняпти, Киев эса урушни имкони борича тезроқ тугатишга умид билдирмоқда. Энди асосий савол битта: делегациялар даражасидаги оғир музокаралар ҳақиқатан ҳам раҳбарлар учрашувига олиб борадими ёки йўқ — буни яқин ҳафталар кўрсатади.
“Zamin”ни Telegram'да ўқинг!
