Хитой баҳсли ҳудудда йирик сунъий орол барпо этмоқда

Хитой Парасел архипелагида жойлашган Антелоп рифида сунъий орол қуриш ишларининг биринчи босқичини якунлади. Таҳлилчилар фикрича, мазкур объект келажакда мамлакатнинг минтақадаги энг йирик ҳарбий базаларидан бирига айланиши мумкин. Бу ҳақда Reuters хабар берди.

Нашр томонидан кўриб чиқилган сунъий йўлдош тасвирларига кўра, қарийб олти ой давом этган қурилиш ишларидан кейин ҳудудда ишлаган кемалар ва дреджерлар — сув тубидаги лой, қум, шағал ҳамда тупроқни кавлаб олиш ва тозалашга мўлжалланган махсус техника воситалари — объектни тарк этган.

Вантор компанияси томонидан 19 июль куни олинган тасвирларда эса оролнинг жануби-шарқий қисмида вертолёт майдончаси ва бошқа иншоотларни барпо этиш ишлари бошлангани кўринади.

Хитой Мудофаа вазирлиги мазкур қурилиш ишлари юзасидан ҳозирча расмий изоҳ бермаган. Хитой давлат ОАВларида тарқатилган маълумотларга кўра, объект об-ҳавони кузатиш ва прогноз қилиш, илмий тадқиқотлар ҳамда бошқа фуқаролик эҳтиёжларига хизмат қилиши кўзда тутилган.

Бироқ халқаро экспертлар бу ҳудуд Хитойнинг Жанубий Хитой денгизидаги ҳарбий мавқейини янада мустаҳкамлаши мумкин, деган фикрда.

Оролда учиш-қўниш йўлаги қурилиши мумкин

Маълумотларга кўра, янги сунъий оролнинг узунлиги қарийб 6 километрни ташкил этади. Унинг 3 километрдан ортиқ тўғри қирғоқ қисмида самолётлар учун учиш-қўниш йўлаги барпо этилиши эҳтимоли бор.

Бундан ташқари, ҳудудда узунлиги 680 метр бўлган чуқур сув порти ҳам қурилган. Бу эса оролга йирик кемаларнинг кириб келишини таъминлаши мумкин.

Мутахассислар Антелоп рифининг стратегик аҳамияти юқори эканини таъкидламоқда. Айниқса, Тайван билан боғлиқ можаро юзага келган тақдирда, ушбу ҳудуд Хитой учун муҳим стратегик нуқтага айланиши мумкин.

Мутахассис Бен Льюиснинг фикрича, Антелоп рифи яқин атрофдаги Вуди оролидан ҳам каттароқ бўлиб, мудофаа нуқтаи назаридан қулайроқ жойлашган.

Вьетнам қурилишга кескин қарши

Хитойлик олим Дин Дуо эса Антелоп рифидаги ишлар тинчликсевар ва фуқаролик мақсадларида амалга оширилаётганини таъкидлаган.

Шу билан бирга, Вьетнам Парасел ороллари устидан ўз суверенитетини даъво қилади ва Хитойнинг мазкур ҳудуддаги қурилиш ишларига кескин қаршилик билдирмоқда.

Экспертлар эса янги орол Хитойга нафақат ҳарбий инфратузилмани кенгайтириш, балки ҳудуддаги ҳаракатларни назорат қилиш имконини ҳам бериши мумкинлигини айтмоқда.

Жумладан, орол Хитойга сувости кемалари ҳаракатини ва атрофдаги ҳарбий фаолликни кузатишда сезиларли устунлик бериши мумкин.

Австралиялик профессор Карл Таернинг таъкидлашича, мазкур объектлар тинчлик даврида АҚШ ва унинг иттифоқчилари ҳаракатларини кузатишни осонлаштиради. Эҳтимолий қуролли тўқнашув юзага келган ҳолатда эса янги инфратузилма минтақада қўшимча стратегик мураккабликларни келтириб чиқариши мумкин.