АҚШда икки бор заҳарли инъекция юборилса-да, тирик қолган аёл даҳшатли тафсилотларни очди

АҚШнинг Теннесси штатида мамлакат криминал тарихида мисли кўрилмаган воқеа юз берди: ўлим жазосига ҳукм қилинган 50 ёшли Криста Пайкга нисбатан заҳарли инъекция қўлланилган бўлса-да, у мўъжизавий тарзда омон қолди. Орадан бир ой ўтиб, маҳкум аёл адвокатлари орқали ўз баёнотини эълон қилди ва қатл столида бошдан кечирган оғир жисмоний ҳамда руҳий азоблари ҳақида илк бор сўзлаб берди.

Пайк Теннесси штатида сўнгги 200 йил ичида қатл этилиши керак бўлган биринчи аёл эди. Унинг ҳолати — инъекция орқали олий жазо тайинланиб, якунда тирик қолинган тарихдаги ягона ҳодиса сифатида баҳоланмоқда.

Қатл столидаги даҳшат: Иккита доза заҳар нега таъсир қилмади?

30 сентябрь куни режалаштирилган қатл жараёни шифокорлар ва масъулларнинг мутлақ уқувсизлиги сабаб фожиали драмавий тус олган:

• Икки карра заҳар дозаси: Криста Пайкнинг танасига кучли таъсир қилувчи пентобарбитал препаратининг аввал битта, таъсир қилмагач эса иккинчи такрорий дозаси юборилган, аммо юрак уришдан тўхтамаган;

• Шифокорлар хулосаси: Кейинчалик мутахассислар инъекция вена қон томирига эмас, балки тери ости тўқималарига тушиб қолганини ва қон айланиш тизимига етарли миқдорда дори етиб бормаганини аниқлади;

• Оғир асоратлар: Заҳар тўқималарга тарқалгани сабабли Пайк шифохонага ётқизилганида унинг қўллари шишиб кетган, томоғи ютолмайдиган аҳволга келган ва ўпкасида оғир яллиғланиш ривожланган.

«Танам, қўлларим ва қалбим оғримоқда»: Пайкнинг илк баёноти

Қамоқхона касалхонасида ўзига келган маҳкум аёл адвокатлари орқали жамоатчиликка қуйидаги сўзларни йўллади:

«Бир ой олдин, 30 сентябрь куни мен қатл камерасига ўлимга тўлиқ тайёр ҳолда кирдим. Тақдиримга тан бергандим. Аммо ўша кундан бери оғриқ ҳис қилмаган бирорта дақиқам бўлмади. Қўлларим, кафтларим, томоғим қаттиқ оғрияпти, ҳали ҳам гапиришга қийналяпман. Бу оғриқ онгим ва қалбимни тешиб ўтмоқда. Шунча инсонни бундай даҳшатга солган уқувсизлик мени оғир жароҳатлади».

Жиноят тарихи ва 28 йиллик ёлғизлик

Криста Пайк 1995 йилда, ҳали 18 ёшда бўлган вақтида тарбияси оғир ўсмирлар лагерида танишган 19 ёшли Коллин Слеммерни қийноққа солиб ўлдирганликда айбланиб, олий жазога маҳкум этилган эди. Ушбу жиноятда иштирок этган унинг 17 ёшли йигити Тадарил Шипп эса вояга етмагани сабабли умрбод қамоқ жазоси билан қутулиб қолган.

Ҳимоячилар суд пайтида Пайкнинг ёшлигида оғир жисмоний ва руҳий зўравонликларга учрагани ҳисобга олинмаганини билдириб, замонавий стандартлар бўйича унга ўлим жазоси берилиши мумкин эмаслигини таъкидлаб келмоқда. У ўз умрининг 28 йилини бир кишилик камерада ўтказган.

Штатдаги инқироз: Барча қатллар тўхтатилдими?

Ушбу шов-шувли муваффақиятсизликдан сўнг Теннесси штати расмий доиралари жиддий зарбага учради:

• Мораторий эълон қилинди: Штат губернатори Билл Ли вазият тўлиқ ўрганилгунга қадар Теннессида барча ўлим жазолари ижросини вақтинча тўхтатиб туриш тўғрисида фармойиш берди;

• Маҳкумнинг тақдири номаълум: Журналистларнинг Криста Пайк қайта қатл этиладими, деган саволига губернатор: «Агар суд бошқача қарор қабул қилмаса, ҳукм ўз кучида қолади», деб жавоб берди;

• АҚШдаги вазият: Бугунги кунда АҚШнинг айрим штатларида ўлим инъекцияси асосий усул бўлиб қолмоқда (айримларида электр стули, газ ва азот гази қўлланилади). Халқаро Amnesty International ташкилоти ҳисоботига кўра, дунёнинг 54 та давлатида олий жазо тури сақланиб қолган.

Ушбу воқеа Америка жамиятида ўлим жазосининг инсонийлиги ва тиббий-техник жиҳатдан қанчалик ишончли экани борасидаги баҳс-мунозараларни янги куч билан алангалатди.