7,9 фоизлик пасайиш: Ўзбекистонда чақалоқлар сони нега камаймоқда?

Марказий Осиё давлатларида узоқ йиллардан буён давом этиб келаётган юқори демографик ўсиш суръатларида янги тенденциялар кузатилмоқда. Жорий йилнинг биринчи ярми якунларига кўра, минтақа мамлакатларида (Туркманистондан ташқари) жами 711,3 мингта туғилиш қайд этилган бўлиб, бу ўтган йилнинг мос даврига нисбатан 5,5 фоизга камдир.

Умумий кўрсаткичларнинг пасайиши асосан минтақанинг икки йирик давлати — Ўзбекистон ва Қозоғистон ҳисобига тўғри келмоқда.

Рақамлар ва фарқлар: Қайси давлатда қандай ўзгариш юз берди?

Йилнинг дастлабки олти ойида минтақа давлатлари бўйича қуйидагича демографик манзара шаклланди:

• Ўзбекистон: 373,4 мингта туғилиш қайд этилди (ўтган йилга нисбатан −7,9 фоизга камайиш);

• Қозоғистон: 149,8 мингта туғилиш рўйхатга олинди (−7,1 фоизлик пасайиш);

• Қирғизистон: 66,3 минг нафар чақалоқ дунёга келди (+2 фоизлик ўсиш);

• Тожикистон: 121,8 мингта туғилиш қайд этилди (+0,9 фоизлик ижобий динамика).

МДҲ ва постсовет ҳудудидаги умумий пасайиш фонида ноёб тенденция

Маҳаллий иқтисодчи Миркомил Холбоевнинг таъкидлашича, постсовет ҳудудида туғилиш кўрсаткичлари деярли барча давлатларда қисқариб бораётган бир пайтда, Қирғизистон ва Тожикистондаги ўсиш кам учрайдиган ҳолат ҳисобланади:

• Арманистон: Ярим йил давомида туғилиш 1,9 фоизга қисқарди;

• Озарбайжон: Январь–май ойларида кўрсаткич 12,3 фоизга тушиб кетди;

• Украина: Демографик пасайиш 16 фоизни ташкил этди;

• Россия: Расмий статистик маълумотларни эълон қилишни чеклаган Россияда дастлабки ҳисоб-китобларга кўра, биринчи чоракда туғилиш 6 фоизга камайган.

Мутахассислар Ўзбекистон ва Қозоғистондаги пасайиш тенденциясини урбанизация жараёнларининг тезлашиши, оила қуриш ёшининг улғайиши ҳамда ижтимоий-иқтисодий омиллар билан изоҳламоқда.

Фикрингизни изоҳда қолдиринг ва мақолани танишларингизга Telegram ёки бошқа ижтимоий тармоқлар орқали улашинг.