АҚШда сунъий интеллектни тартибга солувчи федерал қонун лойиҳаси тақдим этилди

АҚШда энг илғор сунъий интеллект (СИ) моделларини тартибга солишнинг федерал тизимини шакллантиришга қаратилган янги икки партияли қонун лойиҳаси эълон қилинди. "Греат Американ AI Акт" деб номланган ҳужжат республикачи Жай Обернолте ва демократ Лори Траҳан ташаббуси билан жамоатчилик муҳокамасига қўйилди. Лойиҳага кўра, энг кучли ва мураккаб СИ тизимларини ишлаб чиқувчилар ўз иш жараёнлари ҳақида федерал органларни мунтазам равишда хабардор қилиб боришлари шарт бўлади. Бу ҳақда Ixbt.com хабар беради.

Ҳужжатда компаниялар киберхавфсизликка оид жиддий хатарларни камайтириш режаларини ишлаб чиқиши ва ташқи аудит текширувларига рухсат бериши кўзда тутилган. Шунингдек, АҚШ Савдо вазирлиги ҳузуридаги Миллий стандартлар ва технологиялар институти (НИСТ) таркибида Сунъий интеллект стандартлари ва инновациялари маркази (КAIСИ) ташкил этилиши режалаштирилмоқда. Ушбу марказ уч йил давомида илғор моделларни баҳолаш билан шуғулланади, бироқ унинг 300 миллион долларлик молиялаштирилиши Конгресс томонидан алоҳида тасдиқланиши керак.

Қонун лойиҳасининг энг баҳсли жиҳати — бу федерал тартибга солишнинг штатлар даражасидаги маҳаллий қонунлардан устун туриши (преэмптион) механизмидир. Бу айрим штатларда қабул қилинган қатъийроқ нормаларнинг бекор қилинишига олиб келиши мумкин. Муаллифларнинг таъкидлашича, мақсад хавфсизлик ва технологик ривожланиш ўртасидаги мувозанатни сақлаш ҳамда бутун мамлакат учун ягона қоидаларни жорий этишдир.

Бироқ Публик Citiзен каби ҳуқуқни муҳофаза қилувчи ташкилотлар ташаббусни "хавфли" деб атаб, кескин танқид қилмоқда. Уларнинг фикрича, лойиҳа алгоритмлардаги камситишлар, фирибгарлик ва дипфейклар каби муаммоларга етарлича эътибор қаратмаган. Шунингдек, танқидчилар ушбу қонун OpenAI, Meta, Google ва Anthropic каби йирик технологик гигантларнинг позициясини мустаҳкамлаб, уларни штатлар даражасидаги қаттиқроқ назоратдан қутқариши мумкинлигидан хавотирда.