Meta компанияси RE100 яшил энергия иттифоқини тарк этди

Сунъий интеллект технологияларининг жадал ривожланиши йирик технологик гигантларни энергия манбалари борасидаги стратегияларини қайта кўриб чиқишга мажбур қилмоқда. Mark Zuckerberg бошқарувидаги Meta корпорацияси ўн йиллик аъзоликдан сўнг, 100 фоиз қайта тикланувчи энергия манбаларига ўтишни мақсад қилган RE100 халқаро ташаббусини тарк этди. Бу қарор компаниянинг ўз маълумотлар марказларини қувватлантириш учун табиий газдан фойдаланишни кескин ошираётган бир пайтга тўғри келди. Бу ҳақда Techcrunch.com хабар беради.

TechCrunch нашрининг хабар беришича, Meta ва RE100 ўртасидаги алоқаларнинг узилиши ўзаро келишув асосида юз берган. Британиянинг Климате Груп нотижорат ташкилоти томонидан мувофиқлаштириладиган ушбу иттифоқ Apple, Google ва Microsoft каби 400 дан ортиқ йирик компанияларни бирлаштирган. Meta'нинг ушбу сафдан чиқиши унинг экологик барқарорлик борасидаги вадалари ва реал ҳаракатлари ўртасидаги тафовутни кўрсатмоқда.

Табиий газга бўлган эҳтиёжнинг ортиши

Сўнгги бир йил ичида Meta ўндан ортиқ табиий газ электр станциялари қурилишини молиялаштирди. Компаниянинг Луизиана штатидаги Hypeрион маълумотлар маркази лойиҳаси доирасида 10 та газ станцияси қурилиши режалаштирилган бўлиб, улар жами 7,5 гигаватт электр энергияси ишлаб чиқаради. Таққослаш учун, бу миқдор АҚШнинг бутун бир Жанубий Дакота штати истеъмол қиладиган қувватдан ҳам кўпроқдир. Шунингдек, Огаё штатида ҳам 200 мегаваттли газ лойиҳаси ишга туширилган.

Экспертларнинг фикрича, бундай кескин бурилишга RE100 ташкилотининг ҳисобот бериш тартибини қатъийлаштиргани сабаб бўлган бўлиши мумкин. Янгиланган қоидаларга кўра, компаниялар қайта тикланувчи энергия мақсадларига эришиш бўйича янада шаффоф ва аниқ маълумотларни тақдим этишлари шарт. Meta эса ўз навбатида 2020-йилга қадар тўлиқ яшил энергияга ўтишни вада қилган эди, бироқ сунъий интеллект пойгаси бу режаларни ўзгартириб юборди.

Экологик оқибатлар ва хавотирлар

Гарчи табиий газ кўмирга нисбатан тоза ёқилғи ҳисобланса-да, у барибир атроф-муҳитга сезиларли даражада зарар етказади. Тадқиқотларга кўра, фақат газ билан ишлайдиган 1 гигаваттли маълумотлар маркази йилига юзлаб тонна азот оксиди, углерод оксиди ва зарарли зарраларни ҳавога чиқаради. Бу моддалар инсон саломатлигига салбий таъсир кўрсатиб, нафас йўллари ва юрак-қон томир касалликлари хавфини ошириши исботланган.

Ҳозирча Meta вакиллари компания ҳали ҳам 100 фоиз тоза ва қайта тикланувчи энергия мақсадларига содиқ эканини таъкидламоқда. Бироқ, газ станцияларининг кенг кўламли қурилиши фонида бу баёнотлар кўплаб саволларни туғдирмоқда. Ўзбекистон каби рақамли иқтисодиёт ва маълумотлар марказларини ривожлантираётган мамлакатлар учун ҳам глобал гигантларнинг ушбу тажрибаси энергия баланси ва экологик хавфсизлик ўртасидаги мувозанатни сақлаш муҳимлигини кўрсатади.