Коинотда симсиз қувватлаш: Стар Катчер фазода ноёб синов ўтказади

АҚШнинг Стар Катчер Индустриес компанияси орбитада мустақил ҳаракатланувчи иккита космик аппарат ўртасида симсиз энергия узатиш технологиясини илк бор синовдан ўтказишга ҳозирлик кўрмоқда. ixbt.com маълумотига кўра, Протостар деб номланган экспериментал сунъий йўлдошни 2026-йил октабр ойида Ванденберг базасидан SpaceX Транспортер-18 миссияси доирасида фазога учратиш режалаштирилган. Ушбу лойиҳа муваффақиятли амалга ошса, коинотда ўзига хос энергия тармоқларини яратиш йўлидаги муҳим қадам ташланади. Бу ҳақда Ixbt.com хабар беради.

Режага кўра, орбитага чиққандан сўнг Протостар ўзидан одатий қуёш панеллари билан жиҳозланган кичик кубсатни ажратиб олади. Шундан сўнг асосий қурилма мустақил равишда мазкур йўлдошни топиб, унинг ҳаракатини кузатиб бориши ва қуёш элементлари томон оптик энергия нурини йўналтириши лозим. Муҳандислар кубсат қанча энергия қабул қилиб олганини ҳамда узатиш қанчалик самарали бўлганини ўлчаб кўрадилар.

Мазкур ягона тажриба давомида компания бир вақтнинг ўзида бир нечта муҳим технологияларни текшириб кўришни мақсад қилган. Буларга бошқа космик аппаратни аниқлаш, уни кузатиб бориш ва масофадан туриб энергия узатиш киради. Стар Катчер ушбу тизимнинг айрим қисмларини аввалроқ ҳам синовдан ўтказган эди.

Фазовий технологиялар эволюцияси

Хусусан, оптик энергия узатиш технологияси Ерда — NASAнинг Кеннеди номидаги космик марказида намойиш этилган эди. Шунингдек, 2025-йил охирида Цехтант Алпҳа миссияси доирасида космик аппаратларни аниқлаш ва кузатиш дастурий таъминоти орбитада муваффақиятли текширилди. Протостар сунъий йўлдоши айнан ана шу ишланмаларни ягона тизимга бирлаштириши керак.

Агар синовлар ижобий натижа берса, Стар Катчер жисмонан ўзаро боғланмаган икки қурилма ўртасида реал орбитал шароитларда ўлчанадиган миқдордаги энергияни узатиш мумкинлигини исботлайди. Истиқболда компания орбитада яхлит энергия тармоғини барпо этишни ният қилган. Бунинг натижасида сунъий йўлдошлар ўз қуёш панелларининг имкониятлари билан чекланиб қолмасдан, ташқи манбалардан қўшимча қувват олиш имкониятига эга бўладилар.

Стар Катчер тақдим этаётган имкониятлардан Ерни кузатувчи сунъий йўлдошлар, ҳарбий аппаратлар ҳамда энергия талаб юқори бўлган орбитал ҳисоблаш марказлари фойдаланувчи сифатида манфаатдор бўлиши мумкин. Ҳозирнинг ўзида саноат вакиллари ушбу технологияга катта қизиқиш билдирмоқда.

Молиялаштириш ва келажакдаги режалар

Компания энергия сотиб олиш бўйича аллақачон ўнта шартнома имзолаган бўлиб, улар орасида Старклоуд, Лофт Орбитал, Астро Дигитал ва Аэтеро каби фирмалар бор. Шунингдек, потенциал мижозлардан 40 тадан ортиқ ният хатлари олинган. Молиявий томонлама ҳам ишлар кўнгилдагидек кетмоқда: стартап 88 миллион доллар миқдорида венчур сармоясини жалб қилди ва АҚШ Космик кучларидан 60 миллион долларлик СТРАТФИ контрактини қўлга киритди.

Параллел равишда Стар Катчер фақат технологияни намойиш этиш билан чекланиб қолмай, балки мижозларни амалий энергия билан таъминлашга мўлжалланган кейинги авлоддаги йирикроқ аппаратни ҳам ишлаб чиқмоқда. Яқинлашиб келаётган Протостар парвози сунъий йўлдошлар ўртасида симсиз қувват узатиш ғояси нақадар ҳаётий эканини ва бевосита орбитада тўлақонли энергия инфратузилмасини яратиш мумкинлигини яққол кўрсатиб беради.