Hindistonda xususiy sektor kosmosga chiqdi: Vikram-1 raketasi ilk parvozini amalga oshirdi

Hindistonning Skyroot Aerospace aerokosmik startapi mamlakat tarixida butunlay xususiy kompaniya tomonidan ishlab chiqilgan ilk orbital raketa — Vikram-1 tashuvchisini muvaffaqiyatli sinovdan oʻtkazdi. Aagaman missiyasi doirasidagi ushbu parvoz Shriharikota orolidagi Satish Dxavan nomidagi kosmik markazdan amalga oshirildi. Mazkur voqea Hindistonning jahon kosmik bozoridagi mavqeini mustahkamlash yoʻlidagi muhim qadam sifatida baholanmoqda. Bu haqda Ixbt.com xabar beradi.

Raketa hind kosmik dasturining asoschisi Vikram Sarabxai sharafiga nomlangan. Uzunligi qariyb 22 metrni tashkil etuvchi ushbu qurilma toʻrt bosqichli tizimdan iborat. Dastlabki uchta bosqich Hindistonda ishlab chiqilgan qattiq yoqilgʻili dvigatellar bilan jihozlangan boʻlsa, soʻnggi bosqich suyuqlikda ishlaydigan dvigatelga ega. Diqqatga sazovor jihati shundaki, ushbu dvigatel 3D-printer yordamida chop etilgan boʻlib, u yukni orbitaga oʻta aniqlik bilan joylashtirishga xizmat qiladi.

Texnologik yangiliklar va mahalliy ishlab chiqarish

Vikram-1 raketasining korpusi uglerod tolali kompozit materiallardan tayyorlangan boʻlib, uning butlovchi qismlarining 90 foizdan ortigʻi bevosita Hindistonning oʻzida ishlab chiqarilgan. Bu nafaqat xarajatlarni kamaytirish, balki mamlakatning texnologik mustaqilligini namoyish etish imkonini beradi. Raketa 450 kilometr balandlikdagi past yer orbitasiga 350 kilogrammgacha boʻlgan foydali yukni olib chiqish quvvatiga ega.

ixbt.com maʼlumotiga koʻra, ushbu sinov parvozi dvigatellarning ishlashi, navigatsiya tizimlari, telemetriya, aloqa va yukni ajratish mexanizmlarining barqarorligini tekshirishga qaratilgan. Namoyish maqsadida raketa bortiga bir nechta texnologik modullar va hind olimlari xotirasiga bagʻishlangan kichik oltin haykalcha joylashtirilgan.

Tijoriy salohiyat va raqobatbardosh narxlar

Skyroot Aerospace allaqachon xalqaro bozorda katta qiziqish uygʻotishga ulgurdi. Kompaniya hozirning oʻzida 400 dan ortiq sunʼiy yoʻldoshni koinotga uchirish boʻyicha dastlabki buyurtmalarni qabul qilib olgan. Kichik sunʼiy yoʻldoshlar bozorida raqobat kuchayib borayotgan bir paytda, hind startapi oʻzining hamyonbop narxlari bilan ajralib turishni koʻzlamoqda.

Hozirgi hisob-kitoblarga koʻra, Vikram-1 yordamida bir kilogramm yukni orbitaga olib chiqish narxi taxminan 15 ming dollarni tashkil etadi. Bu narx koʻrsatkichi xalqaro standartlar boʻyicha ancha jozibador hisoblanadi va kompaniyaga SpaceX kabi gigantlar hukmronlik qilayotgan bozorda oʻz oʻrnini topishga yordam beradi. Kelajakda bunday arzon va ishonchli parvozlar kichik tadqiqot institutlari va xususiy kompaniyalar uchun koinot eshiklarini kengroq ochishi kutilmoqda.