Божхонада янги енгилликлар: тадбиркорлар учун қулай тартиблар жорий этилади

Президент фармони билан Ўзбекистонда божхона маъмуриятчилигини такомиллаштириш ва ташқи савдо жараёнларини янада соддалаштиришга қаратилган янги чора-тадбирлар белгиланди. Ушбу қарор бизнес муҳитини енгиллаштириш, тадбиркорлар харажатларини камайтириш ва ташқи савдо операцияларини тезлаштиришни мақсад қилган.

Фармонга кўра, 2026 йилдан олдиндан ва даврий декларациялаш жараёнларида божхона тўловларини амалга ошириш тартиби сезиларли даражада енгиллаштирилади. Хусусан, 2026 йил 1 мартдан товарларни чегара ўтказиш пунктларига етиб келгунига қадар дастлабки декларациялаш орқали “эркин муомалага чиқариш” божхона режимига жойлаштиришда бир қатор имтиёзлар кучга киради.

Эндиликда божхона расмийлаштируви учун ундириладиган божхона йиғими 20 фоизга камайтирилади. Шунингдек, божхона тўловларини бўлиб-бўлиб, яъни кечиктириб тўлаш имконияти яратилиб, 14 кунгача бўлган муддатда фоизлар ҳисобланмайди. Бу тадбиркорлар учун айланма маблағни сақлаб қолишда муҳим қўллаб-қувватлаш бўлади.

Бундан ташқари, 2026 йил 1 майдан товарларни даврий декларация орқали расмийлаштиришда ҳам янги имконият жорий этилади. Энди божхона тўловларини товарлар республика ҳудудига кириб келган пайтда ҳар бир партия учун алоҳида-алоҳида тўлаш мумкин бўлади. Бу эса логистика ва ҳисоб-китоб жараёнларини анча қулайлаштиради.

Фармонда, шунингдек, божхона органларининг ахборот тизими орқали хавф аниқланмаган ҳолларда айрим тоифадаги божхона юк декларацияларини автоматик тарзда расмийлаштириш амалиётини кенгайтириш ҳам назарда тутилган. Бу инсон омилини камайтириш ва расмийлаштирув муддатларини қисқартиришга хизмат қилади.

Қўшимча равишда, тадбиркорлик субъектлари учун яна бир қатор енгилликлар белгиланган. Жумладан, барқарорлик рейтингида юқори ва ўрта ўринларни эгаллаган ваколатли иқтисодий операторлар учун тўловларни қайтариш ва ўзаро ҳисобга олиш тартиботлари соддалаштирилади. Шунингдек, қадоқлаш, ўраш, саралаш ва тозалаш каби операцияларда айрим рухсатнома талаблари бекор қилинади.

Умуман олганда, ушбу фармон ташқи савдо иштирокчилари учун янада очиқ, тезкор ва қулай божхона тизимини шакллантиришга қаратилган бўлиб, тадбиркорлар фаолиятига янги суръат бағишлаши кутилмоқда.